Ym ïahap ka jingtih dewïong katkum ka juk Saïan ha Jaiñtia dei ban ïakren noh bad ka sorkar pdeng : Wailad

Shillong, Jylliew 2 : U Myntri Sorkar bad nongaiktien ka MDA Ma Wailadmiki Shylla ha ka sngi Ba-ar, ula ong ba ka Sorkar Jylla ka la pynïoh ïa ka jingweng noh ïa ka hukum khangtih dewiong, hynrei ula ban jur ba ka jingpynkynriah sha ka jingtih par kat kum ka juk saian ka la pyni ba kam lah treikam satia na ka bynta ki nongtih par kiba rit ba ria ha Meghalaya.
“Ka jingkhang tih dewiong kam dei kaba pynjari da ka Sorkar Jylla. Ka wan na ka NGT ha u snem 2014. Hadien kata, ngi la ïohi ïa ki jingpyrshah kaba jur bad duh noh ïa ki mynsiem briew” ong u Ma Wailad haba kdew ïa ka jingkulmar kiba mih hadien ka hukum jong ka Tribunal.
Ula pynshai ba ka hukum khang tih dewiong kam ïeng shuh mynta. “Hadien ka jingtuklar jong ka Sorkar Jylla, khamtam ka Sorkar MDA, ïa ka jingkhang tih dewiong lah weng noh. Ka kyndon mynta ka long ba ka jingtih par ka dei ban long kat kum ka juk stad saian” ula ong.
U Ma Wailad ula kubur ba ka jingpynbiang ïa kaei kaba bthah da ka Coal Ministry ka long “Kaba eh bha bad kaba artatien ban lah pyntreikam” haba khmih ïa ka rukom long ki jaka ha ka thaiñ bad ki rukom tih par na la tynrai.
“Ki nongtih par kiba heh ki la aplai ïa ka licence, hynrei ki briew ki la sngewthuh mynta ba kam long kaba suk, khamtam ki nongtih par kiba rit baria. Ngi don ïa kajuh ka jingsngew” ula ong.
Ula batai ba ka jingtih par da ka open-cast kam ïahap satia bad ka rukom shong jong u dewiong ha ka thaiñ. “Ki rukum don u dewiong ha ka thaiñ jong ngi ki long da ki kyrdan. Lada ngi leh da ka jingtih open-cast, kan ym don jingïoh nong. Ki nongtih par kin duhnong pynban” ula ong.
Haba ïai ban ïa ka jingkitkhlieh ha baroh arliang jong ka Sorkar, ula bynrap “Ngi sngewkhia bha, khamtam ki MLA na ri-lum Jaintia. Ha kajuh ka por, ngi sngewthuh ba kum ka Sorkar ngi hap ban pynbiang tarajur ïa kiei kiei baroh. Ngim lah ban pynjot ïa ka mariang, bad ngi hap ruh ban pynthikna ba ka kam kamai jakpoh ki briew kan ïai bteng khlem sangeh”.
U Ma Wailad ula ong ba ka Jylla kan ym lah ban phah bteng biang ïa ka jingtih par khnai khlem da pyrshang shuwa ia ka jingtih par kat kum ka jingstad saian. “Mynta ngi la pyrshah. Kiba bun na ki nongtih par jong ngi kiba don ki jaka kiba heh kila wan shakhmat. Hynrei ngi sngewthuh ba kam don jingmyntoi. Ka jingtih open-cast kam ïahap satia bad ka thaiñ jong ngi” ula ong.
Ula pynpaw ba ïa kane kam dei ban pynsngew sha ka Sorkar Pdeng. “Ngi la pyrshang, hynrei kam treikam. Nga tharai ka por ka la dei ban leit ïakren ïa ka Sorkar Pdeng bad kyrpad ïa ki ba kin khmih ïa kane. Ngi donkam ban wad ïa kiwei pat ki lad ki lynti haba pyndonkam ïa ki technology ba mynta, ban ïada ïa ka jingmyntoi jong ki nongtih par kiba rit ba ria” ula ong.
Ka NGT ka la khang ïa ka jingtih dewiong par khnai ha Meghalaya ha u snem 2014 namar ka jingsngewkhia halor ka jingjot ka mariang bad ka jingshngaiñ jong ki nongtih par.