U President ka VPP uba arsap bah u tip “ Riti-Dustur” tang ban ïoh vote ïalade pat um bud kynnoh ka HNLC
Shillong, Jymmang 12 : Ka seng kaba la ñiew be-aiñ ka Hynniewtrep National Liberation Council (HNLC) ka la kynnoh ba u President ka Voice of the People Party (VPP) u bah Ardent Basaiawmoit, u don ïa ka “jinglong arsap kaba khraw” halor ka riti tynrai u Khasi, da kaba kynnoh ba u ïalap shaphang ka jingai jait kmie ha rynsan paidbah katba ïalade pat shimet um bud namar ïalade ruh u ai jait kpa bad ïa ki khun ruh u phah ai sha ka jait jongu.
Ha ka kyrwoh ba la pynmih da u General Secretary ka HNLC, Sainkupar Nongtraw, u la ong ba ki nongïalam kiba kynthoh pyrshah ïa ka Kitab Bakhuid bad ka riti tynrai na ka bynta ka jingmyntoi ha ka saiñ pyrthei ki dei kiba pynjot napoh napoh ïa ka jinglong tynrai jong ki trai ri trai muluk.
“Mynta ha Meghalaya, don ki nongïalam saiñ pyrthei kiba kren da ka jingsarong shaphang u Syiem David bad u Syiem Solomon, ki syiem bar ri ba na jngai bah bad ba la ïaid palat ki hajar snem mynshuwa, hynrei kim lah pat ban burom ïa ki syiem lajong bad ïa ki Dorbar Hima,” ong ka kyrwoh.
Ula bynrap “U briew u bym burom shuh ïa la ki jong ki Syiem, ka riti dustur bad ki Dorbar jong ki longshuwa manshuwa suki suki kin duh noh ïa ka jingithuh ba kyrpang bad ka burom. Ka jingburom ïa ki Dorbar tynrai jong ngi kam pynlong ïa ngi ba ngin long ki Khristan ba duna jingngeit. Ka pynlong ïa ngi kum ki briew kiba dang kynmaw ïa kaei kaba ngi dei”.
Ka HNLC ka la kynnoh ba u Bah Ardent u la kynthah pyrshah ïa ka seng halor ka jingïada ïa ki jingsngewkhia halor ka kam sanad jong u Syiem Sohra, haba pynksan ïa ka jong ka jingstad shaphang ka riti dustur u Khasi.
“Ha ka jingïalang paidbah, u Bah Ardent Basaiawmoit, President ka VPP, u la kynthah paidbah ïa ka HNLC namar ka jingïada jong ka ïa ka jingsngewkhia kaba hok halor ka kam ai sanad ïa u Syiem Sohra. U la kren shai, ‘Nga dei u Khasi, nga tip bha ïa ka riti-dustur bad ka jinglong tynrai,” ong ka kyrwoh.
“Hynrei ngi kylli beit beit ïa kane na u paidbah, hato une u briew u im kat kum ka dustur ai jait kmie, lane u briew uba shu jop ïa ki vote da ka? Ki khun jong u ki dei kiba ai jait Kpa. Kane kam dei ka khana khlieng tyngab. Kane ka dei ka jingshisha” ong u Bah Sainkupar.
Ka HNLC ka la pynksan ba kum kane ka jingleh ka pyntlot ïa ka jingkam jong ka VPP ba ka burom ïa ka riti dustur. “Ka manifesto ka VPP ka kren shai ban ïada ïa ka jinglong kyrpang ka Jaidbynriew Khasi, ka dustur tynrai bad ka akor ka burom ki trai ri trai muluk. Hynrei lada u President ka VPP u bud shimet ïa ka jingai jait kpa haba ïalap paidbah pat ïa ka jingai jait kmie, kane ka mut ba ka VPP kam dei ka party ba ngeit ïa ka riti ka dustur. Ka dei ka jingleh drama” ong ka kyrwoh.
Halor ka kam Syiem Sohra, ka HNLC ka la kynnoh ba ka jingpynslem ban ai ïa ka sanad ka dei kaba la pynshong nongrim ha ka saiñ pyrthei. “Haba ‘ki khun ki hajar ka Hima Sohra’ bad ka HNLC ki la ïeng ban kyrshan ïa u Syiem Maremdor kum u nongïoh bynta uba hok, ka KHADC ka la klet ïa ka sur jong ka Hima namar ka jingmyntoi saiñ pyrthei ka long kaba kham kongsan ban ïa ka mon jong ki paidbah,” kala ong.
“Mynta bun ki paidbah ki ngeit ba ka jingthmu ba shisha ka dei ka jingïoh synshar da ka kam saiñ pyrthei ïa ka Hima Sohra, ïa ka bor jong ka, bad ïa ka jingïoh lum pisa jong ka Hima da kaba shu leh men leh ban leh ei ei ha ka nam ban ïada ïa ka riti tynrai” ong ka kyrwoh.
Ka HNLC ka la kynthoh ruh ïa kaba ka khot ba ka dei ka jingmut jingpyrkhat colonial kaba kham ïar. “Ka jingmut jingpyrkhat synshar colonial kam pynjot pylleiñ pylleiñ. Ka pynkylla dur suki suki, tad haduh ba ki paidbah kin sdang ban klet ïa kaba ki long,” ong u Bah Nongtraw.
“Ki rkhie beiñ ïa ki jaiñ ki nep jong ngi bad ki pynphong ïa ngi da ki jaiñ jong ki. Ki rkhie beiñ ïa ki kyrteng jong ngi bad ki pynlong ïa ngi ban pynkylla ïa ka. Ki rkhie beiñ ïa ka ktien ka thylliej jong ngi bad pynlong ïa ngi ban hikai ïa ka jong ki. Ki rkhie beiñ ïa ka jingai jait kmie jong ngi, ka nongrim jong ka burom jong ka Jaidbynriew Hynniewtrep, bad ki la pynlong ïa ngi ban kylliang ïa ka kumba ki leh ban ai jait kpa,” ong ka kyrwoh.
Haba khot ïa u nongïalam ka VPP kum u “nongpynkhih saiñ pyrthei,” ka HNLC ka ong ba ka jinglong nongïalam ka dei ba hap pynshong nongrim ha ka “jingïaineh, ka nongrim treikam, bad ka jingdon ka akor, ym tang ha ki jingkren bad ki jingpyrta slogan.”
“Ha ka liang pyrshah ki long kum ki nongïaleh ïa ki jingkylla ha ki surok. Ha ka bor ki leh kum ki heh ophisar kiba ïada ïa ka bor katba ki paidbah hi ki shah pynbor ban ïakhih pyrshah ïa ki. Ki kyntien nongïaleh ha ka liang pyrshah bad ka jingsngewheh ha ka bor. Kane ka long ka dur kaba shisha jong ka jingarsap saiñ pyrthei,” kala ong.
Ka HNLC ka la dawa ïa ka jubab kaba beit na ka VPP. “Ngi dawa ïa ka VPP ba kan ai ka jubab kaba beit bad ba long paidbah, la ka party jong phi ka ïeng ha ka jingai jait kmie, ne ka dei tang ha ki jingkren ilekshon?” bad bynrap “Ka kolshor kam dei ka atiar ïalap ilekshon. Bad ka jinglong nongïalam kaba ym lah ban bat ïa la ka burom hi kam don satia ïa ka bor ban kylli ïa kito kiba bat ïa ka,” la ong u Nongtraw.