Ka jingpyrkhat thymmai na ka bynta ka Meghalaya: Balei ba ka Umïam Project ka lah ban saiñdur ïa ka lawei ka jylla

– Bah D.S. Shylla

Shillong, Ïaiong 19 : Ha ka pyrthei ha kaba ki khappud ki la jngut bad ki lad ki kabu ki ïaid sted bad poi sha jngai da kaba shu khnion budam, ki thiañ kiba lah ban pdiang ïa ka jingkylla ki dei kita kiba lah ban seisoh. Ha kylleng ki bynta jong ka India bad sha palat jong ka, la saiñdur ïa ka roi ka par da kaba wanrah ïa ka jingpynïasoh, ka kam jngohkai, bad ki jingtei. Hynrei ha Meghalaya, kane ka jingïaid lynti kam long kaba suk. Hangne, ka jingkiew bad jingïaid shakhmat jong ki kam ym tang ba ka ïakhun bad ki jingeh, ka hap ban ïasaid ruh bad ka jingithuh, ka jingsngew bad ka ngam jylliew ïa ka jingmaïan ban ïada ïakaei kaba dei ka jongngi.
Ka bynta pdeng jong kane ka jingïaleh kaba hapoh ka shong ka don ka buit kaba khlaiñ ieid jaidbynriew, ka jingieid ïa la ki jong ki jait ki kynja, ka kolshor, bad ki matti u longshwa manshwa. Ka dei kane ka jingsngew kaba la lah ban ïada ïa ka jinglong kyrpang ka Meghalaya pateng la pateng. Hynrei mynta, kane ka bynta ka ïatyngkhuhlang bad kiwei kiwei pat ki bynta kiba ïaryngkat dor bad kane ka ieid mariang. Kine baroh ar, ki la kylla long ka mynsiem jong ka jylla. Hynrei ha ka jingïaid lynti, kine ki mat ba kyrpang ki la sdang ban ïatyngkhuh bad ka jingdonkam ba kyrkien ïa ka roi ka par, ka kam ka jam bad ki jingtei.
Kaba mih na kane ka long ka jingsahkut hapdeng ka jingsngew bad ka jingdonkam.
Ka jingtyrwa ban buh ïa ka five-star Taj Umïam Resort bad Spa mynta ka la kylla long kum ka shap jong kane ka jingïakynad kaba khraw. Na ka bynta ki katto katne, ka pyni ba ka long ka jingma—ka jingrung jubor sha kane ka jaka ba itynnad. Na ka bynta kiwei pat, ka pyni ïa kaei kaei kaba ka Meghalaya ka donkam la slem: ka jingpynwandur ha ka rukom kaba biang, bad ki mawjingkieng kiba ïaineh sha ka lawei ban wan. Kaei kaba ju jah noh ha kane ka jingsaw, ka dei ba ka jingshisha ka long ba kane ka projek kam dei ka roi ka par kaba tang marwei ka dei shibynta jong ka jingkylla kaba khraw kaba la don ha ka lynti mynta
Haba kren bad ki katto katne ki samla pule kiba la pyndep ïa ka graduate ha ka hospitality, ki la pynpaw ïa ka jinglyngngoh halor ka jingthoh ba la pynmih da i dkhot jong ka liang pyrshah, iba kam ba ki spa ki lah ban pynkharoi ïa ki kam nuti. “Ka long kaba sngewthamula. Ngi ju dei ban shu pyntad dor ïa ka jingpule lajong bad ka jinghikai ba kyrpang shaphang kane; lehse ka jingïohmad jong i, ïa ki spa lehse ka lah ban long ha ki jaka leh awria,” ong iwei na ki riewtbit ha ki kam spa.
Dang shen ha ki snem ba la leit noh, ka Meghalaya jar jar la sdang ban thoh thymmai biang ïa ka khana jong ka jingkiew ka roi ka par. Na kaba hap ban shaniah tylli tang ha ki kam jngohkai kiba katkum ka aïom, ka jylla mynta ka la kylla long kum kawei na ki jylla kaba kiew sted bha ha ki kam jngohkai ha ka ri. Ka jingwan jong ki nongjngohkai ka la kiew kumba 12 lak ha shwa ka khlam sha palat 16 lak ha kine ki sngi ba mynta. Kaba kham kongsan, ka kam jngohkai kam long shuh ka kam kaba tang ha ki katto katne bnai ka la long ka kam kaba baroh shisnem, kaba treikam katkum ki kyndon. Shadien jong kine ki nombor kidon ki khana kiba shisha: jan 75,000 tylli ki lad kamai ki shaniah ha ka kam jngohkai, kaba la kiew na ka 50,000 tang ha ki katto katne snem.
Kane ka jingkylla kam shym jia ryngkhat
Ki sienjam treikam jong ka sorkar kum ka Chief Minister’s Homestay Mission, ia kaba la dep ban mang tyngka na ka bynta palat 800 tylli ki homestay bad da ki hajar tylli kiban dan bei tyngka, suki pa suki ki la pynlong ïa ki la wanrah ïa ki nongshong shnong sha ka kam jngohkai. Ki skhim ban kyrshan ïa ki kali na ka bynta ka kam jngohkai, ki jingtei ba pyniaid da ka shnong jar jar ki la pynkylla ïa ka ïoh ka kot. Na ka bynta bun ki longïing, ka kam jngohkai kam dei shuh tang ka kabu, ka la kylla long ka lad kamai kaba lah ban shaniah.
Bad dei hangne ba kane ka Umïam project ka ïahap
Ka projek kaba heh katkane ka leh kham bun shah kiei kiei bad ym tang ban shu shna ïa ka hotel ka wanrah ïa ka sawdong Sawkun jong ka jingmyntoi. Manla ki kam kiba ïadei bad ki jaka sah ne ki hospitality ki pyniar ïa ka jingmyntoi na kawei sha kawei. Kawei ka resort ka lah ban thaw da ki spah tylli ki kam kiba lah ban trei hapoh jong ka bad da ki hajar tylli ki lad ki kabu ïohkam kiba ïadei pat bad ka. Ka wanrah ïa ka jingdawa ïa ki mar ba pynmih napoh ka jylla, ka kyrshan ïa ki nongrep bad ki nongtong dohkha, bad ka plie ïa ki jingkhang na ka bynta ki barikor, ki nongpynisap bad ki nongkhaïi kiba rit. Ki nongniah taxi ki ioh bun ki nongshong taxi, ki nongïalamkai ki nang ioh shuh shuh ka kam, bad ki samla ki lah ban ïoh ïa ki kam kiba kim ju poi pyrkhat ha ki por mynshwa.
Ka don ruh kaei kaei kaba kham jylliew, kaba bunsien ym ju da kham pynleit jingmut
Ki projek kum ka Umïam resort ki don ïa ka lad ka kabu ban don ka jingïakren shaphang ka Meghalaya ha ki jingiakren ha ka pyrthei. Ka jingdon jong ki jaka sah kiba biang ba bit kam dei tang shaphang kiei kiei kiba remdor ka dei ruh shaphang ka jingpynpaw ïa ka dur ka dar. Ka lah ban khring ïa ka jingpynlong ïa ki lympung ïamir jingmut, ka lympung jong ki kompany baheh, bad ka jingwan jong ki briew na bar ri ym tang ba kin shu ïaid lynti hynrei ba kin sah, ban pynlut bad ban mad ïa kiei kiei kiba don ha ka. Dei hangne ba ka jingmut jong ka MICE tourism ka long kaba donkam tam. Ka pyntikna ba ka Meghalaya kam dei tang ka jaka, hynrei ka shlem kaba dap da bun kiei kiei palat ban ia ka aïom ba thnem bha ka jingwan ki nongjngohkai.
Ka jingpyrshah ïa ki kam pynroi kam dei shuh kaba dang mynta ha Meghalaya
Ha kine ki snem ba ladep, bun na ki projek kiba kyrpang naduh ka jingpynkyntiew kyrdan ïa ki jingtei shaduh ka jingpynïar ïa ka sor ki la mad ïa ka jingpynslem, ka jingïakhih pyrshah bad ka jingbym tikna. Hooid katto katne ki jingsngew khia ki long kiba ïahap, ka la don jong ka jingïakhih kaba la jur, ka jingïakren la pynskhem, hynrei ka jingmih ka long kaba duna. Ka jingïakren ka ju kynriah na ki lad ki lynti sha ki jingïapynibor, na ka jingïakren sha ka jingïapait.
Kaei kaba pynlong ïakane ka jingjia ba mynta ban kham jyrwit jyrwat kadei ka rukom long jong kane ka jingpyrkhing kaba i kumba shu jied. La pynpaw ïa ka jingsngewkhia ha kaba ïadei bad ka mariang bad ka long hi kaei kaei kaba dei hok ban leh hynrei kim dei pat kiba ju pyndonkam pura. Ki wah kum ka Wah Umkhrah bad Wah Umshyrpi ki ïai bteng ban shah pynjaboh. Ka jingtih dewïong be-aiñ bad ka jingpomdieng ki ïai long ki jingeh kiba khraw bha ha kylleng ki bynta jong ka jylla. Hynrei ïakine ki mat, ym shym la ïohi ïa ka jingïaineh ka jingpyrshah kat kane. Kane ka jingphaikhmat ka bym ïaryntihlang ka wanrah ïa ka jingbym sngewsuk bad donkam ban buh ki jingkylli shaphang ka jingthmu.
Ym don napdeng kine kiba pynlip noh ïa ka jingkongsan jong ka jingïada ïa ka sawdong sawkun jong ka Meghalaya. Ha ka jingshisha, ka nang pynkhlaiñ ïa ka. Ka roi ka par khlem ka jingkitkhlieh kan long kaei kaei kaba bakla. Hynrei ka jingpyrkhing khlem ka jingkdew lynti ka lah ruh ban long kaba ma haduh katta katta. Ka jingeh kaba shisha kam dei ba hap ban jied hapdeng ka jingkiew ka roi ka par bad ka jingpynneh pynsah ka dei ka jingwad ïa ka lad ka lynti ban ïoh ïa kine baroh ar.
Kaba sngewtynnad ka long ba, la lah ban ïohi ïa ki dak ki shin ba la ïaid ïakane ka lynti ban pynïoh ïa ka jingbiang jong kine ar. Ka sorkar na ka por sha ka por ka la pyntikna ba ka Umiam projek kan ym ktah eiei eiei ka ka mariang sawdong sawkun jong katei ka jaka, ha kaba la don ki kyndon ba pyrkhing ha ka liang ka jingtei, ka jingpynïaid ïa ki jaboh, bad ka jingïada ïa ka mariang. La don ki kyndon ban buddien bad ka jingbeit kaba manla ka poi ban pyntikna ba ka kam kan long kaba biang ha manla ki bynta.
Hynrei nalor jong ki kyndon treikam bad ka jingpyntikna ruh, kaei ba ka Meghalaya ka donkam ha kane ka por ka dei ka jingkylla ha ka rukom pyrkhat pyrdaiñ.
Ym lah ban tei ïa ka lawei jong ka jylla ha ka jingtieng ïa ka jingkylla. Lane ban shu shaniah beit bad im ha ka mynnor. Ka khana jong ka Wah Umkhrah ka long kum ka jingpynkynmaw ba ka jingbymshim ïa ki sienjam treikam bad ka jingbymbiang ka jingdon jong ki plan ka la nang kham pynsniew shuh ban ïa ka jingwanrah ïa ka jingpynbha. Lada ngi pyrshah ïa ka jingkiew khlem kino kino kiwei pat ki lad, ka jylla ym tang ba ka don jingma ha ka jingïada ïa ka matti u longshwa, hynrei kan sah hajuh hapdeng ki jingeh.
Ka Umiam project, kumta, kam dei tang ka hotel. Ka dei ka jingtynjuh hato ka Meghalaya ka la long ne em kaba la pynkhreh ban ïaid sha khmat da ka jingshlur, ne ban dang ïaisah ha ka jylli jong ka jingartatien. Kadei ka kabu ban pyni ba ki kam pynroi ki lah ban pynwandur ym ban pynsangeh da ki briew.
Lada ngi leh ïa ki da ka jingïohi jngai bad da ka jingkitkhlieh, ka lah ban wanrah ïa ka jingsdang kaba thymmai. Ka jingsdang jong ka lynnong ha kaba ki samla ki lah ban ïoh ïa ki kam ki jam ha la ka jong ka jaka bad ym ban mih na lajong ka jylla. Ha kaba ki nongkhaïi trai ri ki ïakiewlang bad ki brand jong ka pyrthei. Ha kaba ka kolshor kam jah, hynrei ban pyni sha ka pyrthei. Ha kaba ym shym la pynsniew ïa ka Mariang, hynrei la ïada ha ka rukom kaba biang bad ka jingkiew ba ïaineh.
Ka Meghalaya ka long barobor kaba riewspah ha ka jingitynnad, ha ka kolshor bad ha ka mynsiem. kaei ba ka donkam mynta ka dei ka jingshlur ban pynïahap bad kane ka jingriewspah bad ki kabu ki jong ka. Ka lynti nangne sha khmat kam dei ka bym don jingeh. Kin bun ki jingbymïahap, ka jingïatai, bad ki rai kiba eh. Hynrei lada don kawei kaba ka Umiam project ka lah ban pyni, kadei ka jingplie ia ki lad ki lynti. Bad teng teng, kaei ba ka jylla ka donkam ban kylla ha ka lawei ban wan kadei ka jinglong kloi ban ngeit ia ki lad ki lynti kiba don ha ka bad ka jingshlur ban shim ïa ka sienjam ba nyngkong.