La pynkhlaiñ ïa ki kam kiba ïadei bad ka HIV ha ki District ha Nagaland bad Tripura

0

New Delhi, Rymphang 28 : Ka Suraksha Sankalp Karyashala kaba lai sngi hapoh jong ka Mission AIDS Suraksha ka la kut mynta ka sngi ha nongbah Guwahati, ha kaba la pynkhlaiñ ïa ki rukom ïakhun pyrshah ïa ka HIV ha ki distrik ha ki Jylla ka thaiñ shatei lammihngi jong ka Nagaland bad Tripura.
Haba ai jingkren ha ka jingïalang pynkut, u Dr. Rakesh Gupta, Additional Secretary & Director General, National AIDS Control Organisation (NACO), Tnad ka koit ka khiah jong ka sorkar pdeng, u la ban biang ïa ka jingkut jingmut jong ka ri ban pynkutnoh ïa ka jingpang AIDS kum ka jingma ïa ka koit ka khiah jong ki paidbah. U la ong ba ka India ka la buh ïa ka thong kaba shai ban tehlakam ïa u HIV shuwa ka 1 tarik u Nohprah 2027 bad ba man la ka distrik kaba donkam bha dei ban pynkylla ïa kane ka jingkut jingmut sha ka jingkiew kaba lah ban shim jingkheiñ kaba ïahap bad ki thong 95-95-99.
Ha ka sngi ba khatduh jong ka jingïalang la pynleit jingmut ha ki 15 tylli ki district ba la ithuh ba kidei ki district kiba donkam bha ha Nagaland, kaba don bun ki rangbah kiba don ïa u HIV kaba long 1.37 per cent, bad ka jingantad ba ki don kumba 24,000 ngut ki briew kiba don ïa u HIV. La peit bniah ïa ki District kiba kynthup ïa ka Chumoukedima, Dimapur, Kiphire, Kohima, Longleng, Mokokchung, Niuland, Noklak, Peren, Phek, Shamator, Tseminyu, Tuensang, Wokha bad Zunheboto ban pynkhlaiñ ïa ki jingseisoh jong ki kam ha ki distrik hapoh ka Mission AIDS Suraksha. Ki jingïakren ki la ban jur ïa ka jingpynkhreh kam kaba bniah, ka jingpeitngor kaba kham bha bad ka jingpynkhlaiñ ïa ka jingïatreilang jong ki paidbah ban pynkylla ïa ki jingtip ba ïadei bad ka jingpang sha ki kam ba la buh da ka por bad kiba seisoh.
Ha Tripura, ki jingïakren ki la ban jur ïa ka jingkiew jong ka jingpyndonkam ïa ki thyrnia ban injek drok (IDU) kum ka jingeh kaba dang mih ha ka koit ka khiah jong ki paidbah. Ka Jylla ka don ïa ka jingbun ki rangbah kiba don ïa u HIV kaba long 0.39 percent bad la antad ba ki don 11,000 ngut ki briew kiba im bad u HIV. La bishar bniah ïa hynñiew tylli ki distrik-ka Dhalai, Gomati, Khowai, North Tripura, South Tripura, Unakoti bad West Tripura-na ka bynta ki kam kiba kyrpang na ka bynta ki distrik bapher bapher. Ka jingïalang ka ban jur ïa ka jingdonkam ban pynkhlaiñ ïa ki kam kiba ïalam da ki paralok, ban pynheh ïa ki jingshakri ban pynduna ïa ka jingma kynthup ïa Opioid Substitution Therapy (OST), ban kyntiew ïa ka jinglap kloi ïa ka jingpang, ka jingpynkhlaiñ ïa ka jingpynïasoh bad ka Antiretroviral Therapy (ART) bad ban pynthikna ïa ka jingtehlakam ïa ka jingpur ka jingpang lyngba ka jingbuddien ïa ka jingsumar.
Ka Dr. Nupur Debbarma, MD, NHM Tripura, ruh ka la ïashim bynta ha kane ka jingïalang bad ka la ïasam ïa ki jingshem halor ka jingpynbeit ïa ki jingeh kiba ïadei bad ka IDU bad ban kyntiew ïa ki rukom ai jingshakri ha ki district kiba bun don ka jingpang.
Ha ki lai sngi, kane ka jingïalang ka la pynlong ïa ka jingpeit bniah ïa baroh 60 tylli ki distrik kiba donkam bha ha kylleng ka thaiñ shatei lammihngi. La khmih lynti ba ki jingïamir jingmut kin kut ha ki jingpynkhreh kam kiba shai, kiba la buh por katkum ki distrik kiba ïadei bad ka jinglong jingman jong ka jingpang jong kawei pa kawei ka Jylla, kaba pynskhem ïa ka jingïaibteng jong ka Sorkar India ban pynkut noh ïa ka jingpang AIDS kum ka jingma ïa ka koit ka khiah jong ki paidbah.

Leave A Reply

Your email address will not be published.