Pynlong jingïalap ka DLSA halor ka jingma ba mih na ka shongkha khynnah
Khliehriat K’ Lyngkot 20: Kum shibynta ban ïada ban lait na ka shongkha khynnah, ka District Legal Services Authority (DLSA), East Jaiñtia Hills District ha ryngkat ka jingïatreilang bad ka ASHA (Awareness, Support, Help & Action) Unit, East Jaiñtia Hills District, mynta ka sngi ka la pynlong ïa ka prokram jingïalap paidbah kaba ai jingpynshai, ïa ka prokram la pynlong ha kiba bun tylli ki jaka ha East Jaiñtia Hills District, ha kane ka prokram la don ruh ki jingïalehkai skit ha surok kaba long shibynta kum ka jingpynshai paidbah ne ka campaign (Legal Literacy Programme-cum-Street Play).
Ïa ki prokram la pynïaid da ka NALSAS -ASHA- SOP bad ïa ka Bal Vivah Mukt Bharat Campaign la pynlong ha ïew Ladrymbai, ha ïew Sookilo, ha kaba la ïa shimbynta lang da ki paidbah bad lyngba ki skit ha surok (Nukkad Nataks) ki long kum ki jingïalap paidbah ki ban pynsngewthuh ïa ki jingma kiba mih na ka shongkha khynnah kaba lah ban ktah ïa ka koit ka khiah ne ïa ka met ka phad, ktah ruh ïa ka pule puthi khamtam ïa ki khynnah kynthei.
Ïa kane ka prokram la kyrshan lang da ka Meghalaya State Legal Services Authority (MSLSA), Shillong bad ka National Legal Services Authority (NALSA) kaba don ruh ïa ka thong ban pynsaphriang jingtip sha ki shnong ki thaw da ka jingïashimbynta lang ki nongshong shnong khnang ban dup lah ban wanrah ïa ka imlang ka sahlang kaba lait na ka shongkha khynnah.
Kane ka jingïalap paidbah ne ka campaign ka dei ka bynta kaba ar ne ka Phase-II kaba buh thong 100 sngi ban ïalap paidbah ha ki district kaba dei kata ka Action Plan for Prevention of Child Marriages ha ka jylla Meghalaya bad ïa kane la sdang naduh ka 5 tarik u bnai Kyllalyngkot ter ter haduh 4 tarik u Rymphang 2026 bad halor kane ka jingïalap paidbah la pyntip ruh sha ki nongshong shnong kumno ban pyndonkam ïa u Helpline Numbers 1098 bad 15100, ha ryngkat ka jingpynshai halor ka Bal Vivah Mukt Portal ba ki briew kin pyntip lada don kano kano ka ka jingïashongkha khynnah.
Ha kane ka prokram jingïalap paidbah la ïadon ryngkat lang ka Additional Public Prosecutor, East Jaiñtia Hills District, ka Kong M. War, ka Chief Legal Aid Defence Counsel, ka Kong R. Manar, ka Deputy Chief Legal Aid Defence Counsel, ka Kong R. Lyngdoh, ka Deputy Chief Legal Aid Defence Counsel, ka Kong K. Challam lem bad ki muktiar lane ki Panel Lawyers lem bad ki nongtrei kiba na ka tnat District Legal Services Authority (DLSA), East Jaiñtia Hills District.
Ha kaba ïadei bad ki jingïalehkai skit ne street play ha surok la pynshai shuh shuh sha ki paidbah da ka Additional Public Prosecutor, East Jaiñtia Hills District, ka Kong M. War kaba la batai shai ïa ki aiñ ki kyndon bad ki jingmana pyrshah ha kaba ïadei bad ka shongkha khynnah kiba ïasnoh bad ki kyndon aiñ jong ka Child Marriage Act, 2006, la ong ruh ba hakhmat ka aiñ hi ïa ki briew kiba dang hapoh ka 18 snem kyrta ïa ki la shim ba ki dang dei kiba dang poh kyrta bad lyngba ki skit la pynshai sha ki paidbah ba kumno ka shongkha khynnah ka ju jia man ka por dei na ka daw ka jingsngewthuh bakla bad ka dei ruh na ka daw ka jingleh bym suitñiew ïa ka aiñ.
Ha ki skit la pyni ruh ba kumno ki nongpynïaid niam da ka jingbym tip ki pynïathoh shongkurim ïa u samla ba dang 20 snem kyrta bad ka khynnah kaba dang 16 snem kyrta bad hadien ba ka khynnah ka la armet ha ka kyrta ba 16 snem bad ka leit ban shim dawai na hospital ki doctor ki don ka iktiar kaba ki lah ban pyntip sha ki pulit bad ki pulit kin sa tuklar halor kane bad kem noh ïa baroh ar ngut shi kurim kiba la pynkheiñ ïa ka aiñ.
Na ka liang ka Kong War ka pynsngew paidbah ba lada don mano mano kiba pynshlur ban shongkha dang khynnah ne kiba pynïathoh dang hapoh kyrta kin ngat hapoh ki kyndon aiñ jong ka POCSO Act halor ka jingdon kti jong ki ha ka jingïashongkha khynnah kaba long beaiñ bad ong ruh ba ka shongkha khynnah ka buh jingma bha khamtam ïa ki khynnah kynthei bad ka kyntu ïa baroh ban kiar na ka shongkha khynnah.