La rakhe ïa ka sngi u Thomas Jones ‘U Kpa ki dak thoh Khasi’, pynlong ka KAS da ka Lympung-ïamir-jingtip

0

Jowai, Jylliew 22: Ka Khasi Authors’ Society, Shnat Jowai ha ryngkat ka jingïatrei lang bad ka Thomas Jones Synod College, Jowai mynta ka sngi rakhe ïa ka sngi u Thomas Jones ne U kpa ki dak thoh Khasi, da kaba pynlong ïa ka ‘Lympung-ïamir-Jingtip” halor ka phang “U Synñiang U Thomas Jones sha ka Jaitbynriew Khasi” ha katei hi ka jaka pule.
Hashwa ban sdang jong kane ka Lympung-ïamir-Jingtip ha ki ar bynta la don ka jingïalang ba la pynïaid da ka shongknor kaba dei ka nonghikai (Lecturer) jong ka Khasi Department ka kong Renda Manla Khonglah, Jt. Secretary KASSJ, la ïoh ruh ka jingkren pdiang na u Principal jong ka College Dr. D.G. Lyngdoh, ki nongkitkam jong ka KAS, Shnat Jowai, ki nonghikai (Lecturer) jong ka College, ki samla pule, ki nongthoh kot nalor kiwei de.
Ha kane ka sngi u Rev. K. Pariat, Senior Executive Secretary KJP Synod Mihngi ula long kum u kongsan uba la pynpaw ka jingsngewkmen ban ïadon bynta lang ha kane ka sngi kyrpang ban rakhe ïa ka sngi u Thomas Jones. Ula ai ka jingïaroh ba kyrpang ïa ki nongthoh kot ka Ri-Lum Khasi Jaiñtia kiba long shisha kita ki nongbat skhem ïa ka riti ka dustur ha ka liang ka thoh ka tar jong u Khasi.
Kane ka lyngkhuh snem ba 182 jong u Thomas Jones la kymmaw burom ïa ka sien ba nyngkong jong ka jingwan ïuhkjat jong u ha Ri Khasi (Sohra) ha ka 22 Jylliew, 1841 haka por jong ka aiom slap kaba jur bha bad la pdiang burom ïa u da ka sorkar.
Ula pynkymmaw ba u Thomas Jones u dei u nongprad lynti ïa ka Jaitbynriew Khasi ban lait na ka jingsah dum, u Rev. Pariat ula pynsngew haka por ba une u Missionary na Ri Weles ula wan sha Ri Khasi ula ïohi ïa ka jinglong jingman jong ka Jaitbynriew Khasi kaba sah umdum naduh ka ktien ka thylliej, ka thoh ka tar, ka jingleh khuid bad ki briew kiba don ha ka jingngeit beit.
Hadien kane u Thomas Jones ula pyrshang ban wanrah ïa ka thoh ka tar da ki dak Roman kiba don 12 tylli ki dak da kaba ula thoh shwa ïa ka kot Khasi, ka jingduwai u Trai, ka Kot Tikir nalor kiwei de. Ha ka juh ka por ula sdang ban plie ïa ki skul ban ïoh ïa ka jingnang jingstad kum ha Mawsmai, Mawbluh bad Sohra ha ka snem 1842, wat lada u don tang 8 snem 2 bnai hapoh ka Ri Khasi ula synñiah shibun ki kam ba khraw.
La ïoh ruh ka jingkren na u Phrikshon Kharshiing, Finance Secretary KAS uba la pynsngew shaphang ka Khasi Authors Society (KAS) ïa kaba la seng naduh ka snem 11 Nailur, 1979 da ki 9 ngut ki riew rangbah bad kaba la ïaid lynti la 44 snem bad mynta ka dang treishitom ban ïoh pynrung noh ïa ka Ktien Khasi ha ka khyrnit kaba phra jong ka Riti shynshar ka Ri.
Shuh shuh ula ong kum ka jait bynriew kadei ban im ka Riti ka Dustur, ka jait ka kynja bad ka burom ka akor. U la pynkymmaw ba ïa kane ka sngi kynmaw burom ïa u Thomas Jones la pynbna shuti hapoh Ri Khasi Jaiñtia da ka sorkar ha ka por ba ïalam u Dr. Mukul Sangma kum ka dak ban burom ïa u Thomas Jones.
Uwei na ki nongthoh kot Khasi ba paw u K.W. Nongrum uba la sam ruh ïa ki kot kiba ula dep thoh sha ka KAS Shnat Jowai, kumjuh sha kane ka jaka pule, ha ka juh ka por ula pyllait hi ruh ïa ka kot kaba u dang shu dep ban thoh.
La pynphuh shuh shuh ïa kane ka sngi da ka jingrwai tynrai shaphang u Thomas Jones da ki samla pule jong kane ka College. Katba ïa ki kyntien ai khublei la ïoh na ka kong I. Dkhar
Ha ka Lympung-ïamir-jingtip ha ka bynta ba nyngkong la pynïaid da ka kong Renewbiang Dkhar, Dkhot KASSJ, ha kaba la ïoh ka jingbatai bniah na u riewshemphang Dr. D.R.L Nonglait, President ka KAS Shillong halor ka phang “U Synñiang u Thomas Jones sha ka thoh ka tar” bad la ïa shim bynta lang ha ka jingïaphylliew jingmut lang.
Katba ha ka bynta kaba ar jong ka sienshon la pynïaid da u ma M.M. Thaiang, Vice President, Shnat Jowai, KAS bad la ïoh ka jingbatai na u riewshemphang Rev. H.C.T Sumer halor ka phang “U Synñiang u Thomas Jones sha ka imlang ka sahlang. Ha kaba la ïoh ruh ïa ka jingïaphylliew jingmut bad ka jingpynwai.

Leave A Reply

Your email address will not be published.