Buh kyndon ka tnad Food and Safety : Na ka bynta ki nongdie doh masi, sniang, blang, syiar, dohkha bad ïa ki dieng shaiñ doh bad ki tari
Nongpoh, Nailur 14: U Commissioner ka Food and Safety, ka jylla Meghalaya u Dr Joram Beda u la pynmih da ka hukum bad ka jingbthah kaba tyngeh ïa baroh ki nongot doh bad dohkha haka them Ri-Bhoi naka bynta ka jingshngaiñ jong ki paidbah bad ban lait naki jait jingpang bapher bapher.
Katkum ka kyrwoh la bthah tyngeh ba baroh ki nongdie doh bad dohkha kin hap ban bud khnang khnang ïa ki kyndon haba pyndonkam kino kino ki tiar ki tar kiba ïa bit bad ka doh naduh ki dieng shaiñ doh bad ki wait ne tari ot doh.
Kine ki kynthup ïa kiba ot doh masi ki dei ban pyndonkam da ki dieng shaiñ doh ba rongsaw ne rongsoh bad ka wait ki dei ban don ki muhor ne stikar kiba rongsaw ne rongsoh, kiba ot doh blang ki dei ban pyndonkam da ki dieng shaiñ ne ot doh kiba rong stem bad ki wat kaba don ki muhor rong stem, kiba ot doh syiar ki dei ban pyndonkam da ki dieng shaiñ ne ot doh kiba rong suiñ bneng bad ki muhor haka wait ot doh kaba rong suiñ bneng, kiba ot doh sñiang ki dei ban pyndonkam da ki dieng shaiñ ne ot doh kiba rong lieh bad ka muhor rong lieh haka wait, katba kiba ot dohkha ym donkam hynrei ki wait ot doh ki dei ban don ki muhor rong violet.
Ki nongdie doh, dohkha kin hap ban bud pyrkhing ïa ki rong kumba la kdew bad kim bit ban pyndonkam da kajuh ki dieng shaiñdoh ne tari na ka bynta kiwei pat ki jait doh. Namar ka jingpyndonkam da ki juh ki dieng shaiñdoh ne tari kan wanrah khñiang jingpang na kawei ka jait doh sha kawei pat.
Ki dieng shaiñdoh ki dei ban long kiba ïahap bad ka bam (food grade), ki bym kjit um ne snam haba pyndonkam bad ki bym or-pait lane don thliew kiba lah ban pynlong ïa ki khñiang jingpang ban rieh bad ban im.
La bthah ruh ïaki nongdie doh ba kin hap ban pyndonkam thikna da ki tari stainless steel, namar ba kumba la iohi ki tari nar ne aluminum kiba juh pyndonkam naduh ki por barim ki sarang kloi bad ki lah ban wanrah ïa ka jingma ha ka doh ba bam u briew, da ka jingbit ka sarang. Baroh ki wait lane tari ot doh dei ban sait bha shuwa bad hadien ba shaiñ ne ot doh da ka sabon bad um khluid (82 degree) khnang ban pyniap ïa ki khñiang jingpang.
Baroh ki dieng shaiñdoh, dohkha dei ban da pynkhuid bad sait bha da ka um khluit nangta sa tap najrong da ka mluh ban ïada na ka jingkynrei bad jingmih jong ki khñiang jingpang.
ïa kane ka jingbthah la pynmih da ka jingthmu ban ïada ïaka koit ka khiah ki nongbam doh bad ban wanrah ïa ka doh kaba khuid ba suba, kaba bsa ia u nongbam, bad la kane ka jingbthah la pynmih da ka jingthmu ban ïada ïaka koit ka khiah bad ban nym pyntngit ïaka doh sha kawei pat ka jait haba pyndonkam da u juh u dieng shaiñ doh lane ka tari. Nalorkata ki nongdie ki bym bud ïa ki jingbthah ki pynkheiñ ruh ïa ka hok jong u nongthied nongbam namar ba ka ktah ïa ka hok jong u briew shimet bad katkum ka jingngeit niam.
Kumta la bthah ïa baroh ki nongdie doh, kin hap ban bud thikna ïa ka jingbthah hapoh 30 (laiphew) sngi bad lada lap ïano ïano ba pynkheiñ lane ki bym bud ïa ka jingbthah kin sa shah pynshitom katkum ki kyndon jong ka Food Safety and Standards Act, 2006, katkum ka Schedule 4, Part IV jong ka Food Safety and Standards (Licensing & Registration of Food Business) Regulations, 2011.