Hynñiew sngi ai por ka KHADC ïa ki dukan jong ki bar jylla bym biang kot biang sla
Khang khyrdep da ki phew tylli ki dukan Shallang shwa ban poi u CEM
Nongstoiñ, Ïaiong 28: Da ki phew tylli ki dukan jong ki bar Jylla kiba don ha Shallang, ki la khang khyrdep noh mar ïa ïoh jingtip ïa ka jinghiar jong u Chief Executive Member Bah Winston Tony Lyngdoh, u ba la hiar ban jurip hi dalade ïa ka jinglong jingman bad khamtam ïa ka jingdon ki dukan beaiñ ki bar jylla kiba don ha katei ka jaka.
Kane ka jingkhang khyrdep ki bar jylla ïa ki dukan shwa ban poi u CEM ka la pynpaw shai ba ki tieng thot thot namar ka jingbym biang ïa ki kot ki sla. Katba na ka liang u CEM bad ka kynhun mar ïa poi mar mar ki la rung man ki jaka bad ki dukan, ha kaba la ïoh ban khang duh ïa kito ki dukan kiba shu khang khyrdep ki bym shym la don ïa ki kot ki sla kiba biang lane don ïa ka Trading License na ka KHADC.
Ha ka jinghiar u CEM ka KHADC ha Shallang, la synranlang u Bah Powell Sohkhlet MDC Mawthadraishan, Dr Juristman Ïawphniaw MDC Nongstoiñ, Bah Seibor Warbah MDC Mawkynrew, Bah Kitdor Syiem MDC Nongkrem, Bah Bill Clinton Wankhar MDC Sohryngkham. Nangta la donlang ruh ki nongïalam ka VPP Central Body Youth Wing, ki dkhot ka seng VPP na West Khasi Hills bad East Khasi Hills lem bad ki dkhot HYC bad kiwei de.
Hadien ka jingbteng ka jingïaid ban khynra kawei hadien kawei ki dukan jong ki bar jylla kaba long ruh tang hapdeng ki khyndiat kynta da u CEM bad ki MDC, na ka liang ki pulit Enforcement jong ka KHADC ki la leh ïa kaba donkam ban khynra tyngeh ïa ki Trading License jong ki bar jylla, ha kaba da ki phew tylli ki dukan jong ki bar jylla ki la shah ïa ki Notis bad shah pynduh noh, namar ka jingkhang jong ki ïa ki dukan ha kane ka sngi.
U CEM ka KHADC Bah Winston Tony Lyngdoh ha ka jingdonlang ruh ki MDC, haba kren sha ki lad pathai khubor halor kane ka jinghiar jong u sha Shallang, u la ong ba kaba pynlong ïa u bad ki MDC ban wan sha Shallang ka long hadien ba ki la ïoh ïa ki jingujor na kiba bun balang.
Shuh shuh, la ong ruh ba ha kane ka jinghiar jurip la lap shibun ki jingdkoh bad kine ki dei naduh ki snem kiba la leit, ha kaba la bun bun tylli ki snem lehse kam pat ju don kum kane ka jingwan khynra ïa ki Trading License lane ban jurip hi dalade na ka lïang ki MDC lane ki pulit Enforcement.
Na ka liang u CEM u la ïathuh ruh ba ha ki Notis ba la tah ha ki dukan, la ai por hynniew sngi ba kin wan mih sha KHADC ha ryngkat ki kot ki sla kiba biang. Lada kin wan hapoh hynñiew sngi, yn ai ka jingbthah sha ki sordar shnong ba kin pynthylli noh ïa ki dukan bad aiti noh sha ki trai jaka.
“Ka jingpynlong ïa ngi na District Council ban wan sha kane ka jaka ban jurip ïa ki Trading License, ka dei hadien ba ngi la ïoh ki jingujor ba bun mynta la jan shi snem ei ei na ki para nongshong shnong na kane ka thaiñ. Nangta kiwei kiwei ruh kiba don ka jingsngewkhia halor ka jinglong jingman sha kane ka thaiñ Shallang, ka dei kaba la pynlong ïa ngi ban ïa mih na Ophis mynta ka sngi ban da wan jngoh dalade”.
“Haba ngi la ïaid kylleng ngi la lap shibun ki jingdkoh kiba la long naduh ki snem kiba la leit noh. Lehse la bun tylli ki snem ba kam pat ju don kum kane ka jingpeit ïa ka Trading License lane ban jurip hi dalade da ki MDC bad ki Enforcement, ha kaba mynta ka sngi ngi la lap ïa kita ki jingdkoh ha kaba ïa dei bad ka jingai ïa ki Trading License naduh mynshuwa”.
“Ki don ki Trading License kiba khlem pynthymmai naduh ki snem 2003 lane 2004 ruh. Kita ki dei kiba ngi lap ha kane ka jingwan jurip jong ngi ha kane ka sngi. Ngi la ïoh ruh ban ïakren bad ki trai dukan kiba ngi ïoh ban ïakynduh bad ki la batai ïa kita ki jingeh kaba ki don. Na ka liang ka ophis ruh ngi la kloi ba ngin ïa don ryngkat bad ki ba ngin ïa phylliew jingmut bad kylli ruh ïa ki jingeh”.
U la ong ruh, “Kawei na ki jingeh ha kane ka jingjurip jong ngi ha kane ka sngi ka dei ba ki NOC ba ki sordar shnong ki ai mynshwa hangne, ki long beit tang marwei marwei. Kata ka dei kawei ka jingeh ba ki buh ïa ki nongshong shnong hangne bad kawei pat ka long ba kim lah ban wanrah pynthymmai lehse ka long ka jingjngai ka jaka ruh. Tangba, kim lah pat ban ai daw ïa kata”.
“Kaei kaba ngi kyntu ïa ki trai dukan khamtam kito kiba dei ban leh ïa ki jingpynthymmai ïa ki kot ki sla, ka dei ba kin da wan mih hi dalade da ki trai naduh ki NOC, ki Proffessional Tax bad kiwei kiwei ki kot jingdonkam ba kin wan mih sha ka ophis jong ka Council bad ngin sa ïa peit kiei ki kot ba ki wanrah. Lada ki dei kiba biang ngin ïaid shakhmat bad ka jingpynthymmai jong ki, hynrei lada kim biang na ka liang ka KHADC kan shim ïa ka sien jam ba tyngeh ba ngin ym ailad da lei lei”.
“Mynta ka sngi ngi la dep ban khang khyrdep ïa ki phew tylli ki dukan hangne ha Shallang bad ngi la dep tah ruh ki notis ba ngi ai por hynñiew sngi, ba kin wan mih sha ophis jong ka District Council ryngkat ki kot ki sla kiba biang. Lada kim wan poh ka por ba la buh, ngin ai jingbthah ïa ki sordar shnong ba kin pynthylli noh ïa ki dukan bad ban ailad ïa ki trai ri trai muluk ban pyndonkam ïa kine ki dukan”, ong u Bah Winston Tony Lyngdoh.
Haba kylli u la ong, “Ki la don kumba 60 lane 70 tylli ki dukan ba la dep tah Notis bad ngi la ïakynduh ïa ki trai dukan ruh kiba ngi la ïakren pynsngewthuh. Kumba ka long hi ki don kumba lai tylli ki shnong ha ka thaiñ Shallang bad katkum ka jingtip jong ngi, ki don kumba 200 tam ki dukan kiba dei tang jong ki bar jylla. Ki la don kumba 7 lane 8 tylli kiba ngi la khang khyrdep syndon kiba dei ki dukan kiba ki trai kin hap ban wan mih sha KHADC”.
U la ong ruh, “Ki don ki dukan bar jylla kiba don tang ïa ka Labour License ba ki ïoh na ka sorkar Jylla namar ba ki aplai online. Te tang na ita I License ruh ka la pynshlur ïa ki ban wan ban khaïi pateng sha kane ka shnong jong ngi”.
“Kawei kaba nga shu kwah ban ong ka long ba ngi donkam ban teh lakam khamtam eh ha kaba ïadei bad kane ka jingai ïa ka Trading License, namar katkum ka jinglap hi kine ki bar jylla kiba wan ban buh dukan hangne kim shimkhia ei ei ban wan ban aplai ïa ka Trading License sha District Council. Ka daw namar ki lah sngewthuh ba ki la ïoh lypa ïa ka Labour License ba la ai da ka sorkar, katba ïa ka Trading License bad ka Professional Tax kim shimkhia shuh ban shim”.
“Kane ka dei kaba buh jingma ïa ka khaïi ka pateng namar ki briew nabar tang na ito I Labour License ba ai ka sorkar Jylla, la ïoh ban wan rung pathar ha ki iew ki hat ki jong ngi”, u la ong bad bynrap, “Nangne shakhmat na ka liang ka District Council kan teh lakam bad kan ïai ïa tai bad ïakren sani bad ki rangbah shnong ha kaba ïa dei bad ka rukom ai NOC. Namar ki la don wat ki rangbah shnong kiba rim kiba shu ai blank NOC ïa kine ki bar jylla, bun ki don tang ka seal bad jingsoi u rangbah shnong. Kane ka la dep buh jingma lypa ïa kane ka iew ka hat kaba don ha Shallang”.
“Na ka liang ka Council kino kino kine ki bar jylla kiba ai wan ïa kata ka NOC sha District Council, ngi ong lypa haba shit haba shai ngim pdiang ïa kato ka NOC kaba seng tang mawei bad kaba seal tang marwei u sordar shnong. Ngi donkam hi ïa ka jingsoi jong ki san ngut ki Executive member jong ka shnong hi baroh kawei”. Ong u CEM.
Na ka liang u Bah Powell Sohkhlet MDC Mawthadraishan u la ong, “Kumba ju long hi shwa ban leit jurip ïa ki dukan, kiba bun ki dukan ki la dep khang lypa. Hynrei kumba long mynta I CEM I la peit bha ïa ki kyndon kiba ïadei bad ki Tribalbad Non Tribal, kaba ong ba kino kino ki dukan kiba khang ha ka sngi ba wan jurip, ïa kum kita ki dukan ngin khang duh syndon bad tah notis bad ki hap ban mih sha ka ophis jong ngi hynñiew sngi”.
“Ngi la lap ruh hangne ha ka jingïakren jong ngi bad kiba bun ki trai dukan hangne, ha kaba kiba bun ki ong ba ka dei ka dukan jong ki khasi bad ki shong pat ki bar jylla bad kim donkam Trading license. Bun kim sngewthuh ïa kata. Hynrei ka jingshisha ka long ba kino kino ki trai ri trai muluk kiba ai wai sha ki bar jylla, kito kiba shim ïa ki dukan jong ki, ki donkam beit ïa ka Trading License”, u la ong.