To ïai pynim ïa ka ktien khnang ba ka jaidbynriew kan ym jah rngai

0

M an la kawei pa kawei ka jaidbynriew kaba im ha sla kane ka pyrthei ka im ka roi ka man namar ba ka ktien la jong ka ïai im, ka hiar bad ka hiar na kawei ka pateng ha kawei pat, da kumta ka jaidbynriew kaba nang bad ban ñiew kor ïala ka jong ka ktien, kiba pyndonkam hok shisha ïa ka, ym tang ba ka ïai im hynrei ka kylla long ka ri kaba khraw.
Haba ïa phai sha la ka jong ka jylla, lehse ka kyntien Khasi kam dei satia kaba duk haduh katta, ym ba ka da riewspah, pynban lah ban ong baka shu long pdeng, namar ba ïa ka ktien ka jong ka dang ïa kren ïa khana dang ïa thoh ïa tar ïa ka tad haduh kine ki sngi kiba mynta.
Pynban ka jingsdang ban kham ring sdot jong ka kyntien Khasi lah ban ong ba dei na ka jingbym ïa kit khia lem da baroh baroh, khamtam lei lei na ki riew stad pule ba la pynjanai ïa la ka kyrdan pule hala ka jong ka ktien. Ka mat kaba juh ïa pur bad ïakren ha kiba bun bah ki jingïalang ban pynriew spah ïala ka jong ka ktien, kam don ïa ka jubab kaba paka ban ai balei ba ka ktien Khasi ka nang ring sdot, hato kiei eh ki daw kiba pynlong ïa ka ba kan long kumba ka long ha kane ka juk kaba mynta.
Ki mat kiba lehse kiba lah ban shu ïa pashat lyngba kane ka kolom ka long ba man la ki skul khamtam lei lei ki skul phareng haba don la ki jong ki khynnah, dei beit ha ka ban sdang na ka bynta ban pynshlur ïa ki khynnah ba kin hap ba kin shim ïaka sobjek Khasi kum kawei na ki kot pule ka jong ki, ne lada ka kham sngewlong kaba laitlan ne bym da mon ban ïa shim kyllum da baroh ki khynnah, lehse lah ruh ban rai ba kan dei kum kawei na ki sobjek ba kyrpang (compulsory subject) tang naka bynta ki khynnah Khasi, khnang ba ka ktien ka jong ka kan ïai im.
Ka jingeh kiba bun ki khynnah shong skul ka long ba ki kham salia bha ban shim ïa ka sobjek Khasi ha ki skul, namar ba ha ki, la plie lad ba ki lah ban jied da kiwei pat ki sobjek kum ka Alternative English kaba shiban ka kylla long ka dieng pynkiang bah ïa ka ktien Khasi ba kan ïoh ba kan rung ha man la ki jingmut jong ki khynnah. La bun bun tylli ki snem ba ia kum kane lad ban shim bujli ïa ka sobjek Khasi da kiwei pat ki sobjek ka la hiar la bun bun pateng, kaba mynta pat ka kylla long kawei na ki mat kaba la ïa sdang ban ïa lynga bad pisa ba ka ktien hi ka la nang lam sha ka lynti ba imat ka sdang ba kan duhjait.
Pynban hapdeng ka jingeh ba ka ktien Khasi ka don ha ka jingjah lynti, ki lad pathai khubor lehse ki la shim ïa la ka jong ka kamram ban bah ïa ka lyngkor kaba khia naka bynta ban ïai pynim ïa ka ktien lajong. Halor kane ka mat, sngew ban ai burom kaba khraw ia ki nongseng ïa ki kot khubor, kiba hapdeng ka jingeh ba ki ïa kynduh, ki ïai pynmih kawei hadien kawei, ban pyrshang katba lah ha kaban pynim ïala ka jong ka ktien da ki jingthoh kum ki khubor, ki artikle, ki khubor ka pyrthei ba pynwan sha ka ktien lajong bad kumta ter ter.
Hynrei hapdeng ka jingpyrshang naka bynta ban pynneh ïala ka ktien lajong, mih ka ishu jong ka jingbym beit ne bym biang pura ïa ki dak thoh ba pyndonkam hala ka ktien lajong, ne don ruh ki jait jingmut jong ki kyntien kiba dei kiba dang shu kha shen ïa ki bad kaba eh shisha ha kaban pynwandur sha la ka jong ka ktien. Hangne la shem ba ka daw hi baroh ka long ba ki samla pule ba la kham pule bha ïa ki kyrdan ba kham shalor ïa ka sobjek Khasi, ki tyngkan eh ïala ka buit ka bor ban ïarap ha kaban sei ïa ki kynja jingthoh ba ki la ngam jylliew naka bynta ban ïarap lem ïa ki lad pathai khubor ba kin sdang ban pynsaphriang lem ïa ki kyntien ba thymmai sha ki paidbah nongpule salonsar.
Shuh shuh ka jingeh ïa ka ktien Khasi ba kam lah ba kan kiew shakhmat, namar ba ki khynnah pule ha ki skul haba kim shim ïa ka sobjek, ki la sdang ruh ban da klet syndon wat ha kaban kren ïa ka ha la ïing ha la sem. Ki kmie ki kpa ruh ki ailad ïala kai khun ban kren noh da ki ktien nongwei, namar ba jur pat ka jingsarong ba hana ki khun ki dei kiba la nang bad pnah bha ha kabna kren ïa ka kyntien ki nongwei wat hala ïing ha la sem. Phewse haba mih pat shabar nala ka jong ka jylla, haba ïashem bad ïa kynduh ïa kiwei pat ki para jaidbynriew haba kylli ïa ka tynrai wan long briew, kam te kam ba dei naka jaidbynriew Khasi, hynrei haba kren pat wat tang shi kyntien ruh ym nang shuh ban lait. Da kumta kiba bun na ki jaidbynriew kiba shem bad ïa kynduh ki sdang ban shim pynban da kawei ka jingmut bad kata hi ka long ba pleng ba la shu bna satang kum ki khana pateng ba don teng katta ka jaidbynriew Khasi, kaba ka ktien ka jong ka la duh jait.

Leave A Reply

Your email address will not be published.