Donkam ban pule shabar haba don ha shnong ?
Khlem ka jingpule katno ka jingim ka long shisha kaba sahdien.Ha ki por kiba mynshuwa ki kmie ki kpa tymmen kim mad eh ia ka jingiapher jong jingnang jingstad bad ka jingim ba paidbah ne ka jingim ba khlem pule. Kumta ki kmie ki kpa kim donkam ban khuslai than kumno ban pynheh pynsan ia ki khun ki kti hynrei tangba la biang ka bam tang katta la biang bad ki tang shu nang ban trei ban ktah ki la ka trei bad ia tyllun lang ban bsa bad ban peit ai ka ing ka sem. Hynrei katba nangmih ki sngi ka jingim ka la nangkylla bad ha kine ki sngi ban im khlem ka jingpule ka long ka bymlah ban pdiang. Ka sorkar ruh ka pynmih ki lad ki lynti ban iarap ia kito ki longiing ki bymioh lad ban phah skul ia ki khun. Kumjuh ruh ka sorkar ka ialeh katba lah ban kyntiew ia ka jingnang jingstad. Wat na ka liang jong ki kynhun niam ne Mission ruh ki ialeh katba lah ban seng ia ki skul bad ki jaka pule ban pynioh ia ka jingstad kaba donkam sha ki nongshnong shnong.
Ka jingwan jong ki skul bad ki jaka pule ha ka jylla katno ka long ka jingmyntoi. Ki kynnhun niam kum ka Balang Katholik ki la long ki nongtrei ba radbah ha kaba pynphriang ia ki jaka ai jinghikai lyngba ki skul bad ki College, kumjuh ruh ka Balang Presbyterian bad kiwei pat ki Balang Khristan ki la long ki rishot jong ka jingnang jingstad hapoh ka jylla. Wat kiwei pat ki kynhun niam bad ki riew shimet ruh ki ialeh katba lah ban kyntiew ia ka jingnang jingstad katba nangmih ki sngi. Ka sorkar ka ju iai pyrshang ban wanrah ia kane ka kam pynroi hynrei marwei kam lah ban pynurlong, kumta da ka jingdon lang jong kitei ki kynhun trei mon sngewbha ka la long ka jingmyntoi kaba khraw ia ki nongshong shnong jong ka jylla.
Ym lah ban len bad ka Shillong ka la long kawei na ki jaka ai jingstad ne ka Academic Centre jong kane ka thain shatei lam mihngi. Kumta la iohi ba bun ki samla na kiwei pat ki jylla ki wan ban wad jingstad ha kane ka nongbah. Hynrei kaba kham pher ka long ba ki don bun ki kmie ki kpa kiba imat ba ki la bun pisa than wat la ki khun jong ki, ki lah ban bteng beit ai ka jingpule hangne ha la ka jong ka jylla, hynrei ki la phah leit pule ia la ki khun shabar jylla kum sha Delhi, Kolkata, Bangalore bad kiwei pat ki nongbah ka ri India. Katba yn da la dep pule pat ki dang hap hi ban iakhru ia ki kam paidbah hangne ha la ka jong ka jylla. Hooid kam pher haba don ka jinglah, hynrei ka long kaei kaei kaba kham ma ka long ba ki buh ia la ki khun ki kti ha ka jingma khamtam lei lei ia ki khun kynthei namar ba jingim kaba ym don ba peit ka long ka pynthikna.
La ju ioh shibun ki jingujor bad jingkynnoh bad bun ki samla Khasi ki im lyngkar bha haba ki don shabar na la ka jylla. Wat la ki pyndep hok ia la ka jong ka jingpule ruh, hynrei ha ka liang ka jingim pat ki lyngkar bha bad kane ka ktah jur ia ka akor ka burom jong ka jaidbynriew Khasi. Ym tang ki samla pule hynrei wat kito ki samla Khasi kiba trei shabar ruh ki don kiba klet noh ia la ka jong ka akor ka burom bad haba ki samla shynrang khasi ki iohi ia kane katno ka ktah ia ki namar ba ki shah kren bein ha kiwei pat ki jaidbynriew. Ka lah ban long lehse wat ki samla shynrang Khasi ruh ki im lyngkar shibun, hynrei ka ju long hi wat la ki hynmen ki tlot ka pyrkhat pyrdain hynrei kim kwah pat ba ki para kynthei jong ki kin shah niew bein ha kiwei. Ha ki kam sngewbha te muja kein hynrei hadien ka jingmuja pat ki mih sa ki jingshah khien poh ha kiwei pat ki jaidbynriew heh paid katno ka long kaba ktah ia ka jaidbynriew. Katba yn da ki la wan phai iing pat ki khun ki leh kum ki bym bna ei ei ruh em.
Ym lah ban len ki don bun bah ki samla Khasi kiba stad bad kiba proh jabieng kiba la pyndon burom bad wanrah nam da ka jingim ba donburom jong ki bad pyndep hok ia ka jingpule jong ki, hynrei katno ka long kaba ma ban phah ia ki khun shabar ka jylla ban leit pule ia kajuh ka jingpule kaba ki lah ban pule kumjuh hapoh la ka jong ka jylla ha ryngkat ka jingshngain la ka jong ka long rynieng bad ka burom ka akor. Bun bah ki longkmie Khasi kiba don tang iwei i khun kynthei ki duh noh wat ia i khun kynthei ba marwei ruh namar ba bun ki iapoi kha noh bad ki khar india. Kane ka ktah hi ia ka rukom im tynrai ki khasi ha kaba ki khun khatduh ne khun marwei kynthei ki ju shong ju sah bad ki kmie ki kpa jong ki.
Namar kata ka long kaba donkam ia ki kmie ki kpa ban puson bha shuwa ban pyllait ne phah ia la ki jong ki khun ban leit pule shabar namar ba ka kaba kut ki hap ban ia wad kam bad jingtrei lang ka juh ka kam kaba ki samla kiba pule hangne ha la ka jylla khlem jingiapher ei ei.