La plie ïa ka Shillong Literary Festival, ka dustur ka thoh ka tar bad pynneh pynsah lariti
Shillong, Jymmang 10: Ha ka Sngi Saitjaiñ la plie ïa ka Shillong Literary Festival 2026 – New Delhi Prelude ha Bikaner House, New Delhi, ha kaba ïadei bad ka thoh ka tar Khasi, ka jingsynshar khadar, cinema, ka kam thoh kot khubor, bad ki mattithaw. Ïa katei ka prokram, la pynbeit da ka tnad jngohkai pyrthei, kaba hab ha ka sorkar jong ka jylla Meghalaya, ha kaba katei katei ka jingsdang plie ïa kane ka prokram ba la pynlong ar sngi ka long kum ka dak ba yn sa sdang katei ka tamasa hangne ha nongbah Shillong kaba la tip kum ka Shillong Literary Festival kaba la pynbna ban pynlong naduh ka 12 tarik – 14 Naiwieng 2026, ha Bikaner House.
Katei ka tamasa ka thmu ban pyni ïa ka kolshor ba riewspah jong ka Meghalaya bad ka dustur thoh siej bad ban pynheh ïa ka matti longshwa jong ka rukom thaw jingthaw jong kane ka jylla. Kane ka tamasa ka thmu ruh ban pynneh pynsah ïa ka kolshor kaba la neh slem ha ka kam jngohkai pyrthei, ban pynshlur ïa ka sap jong ki nongshong shnong ka jylla bad ban buh ïa ka Meghalaya ha ka thong ban pynroi ha ka kam shna dur, ka thoh ka tar Khasi, jingput jingtem bad ka jngai buit.
Ha kane ka sngi ba sdang plie ïa ka tamasa , la don ka jingïakren hapdeng u Myntri Rangbah ka jylla Meghalaya, u Conrad K. Sangma bad u nongthoh kot khubor ba kham rangbah, u Shekhar Gupta bad ha kane ka jingïakren, ki la ïalap shaphang jong ka jingïalam lynti, ka rukom synshar, ka jing thrang ki samla, ka kolshor bad ka jingmih ka jingithuh ïa kane ka thaiñ lam mihngi ne Northeast.
Ha kane ka jingïakren, la don ka jingpynkylla ban pynleit jingmut ïa ka jylla Meghalaya halor ka jingkyntiew ïa ka kamram, ka sap, bad ka kolshor la jong ban pynmih ïohkam ïohjam bad ban pynïaid ïew ïa ki jingjia ba ïai neh ha calendar.
U Gupta u la Ïaroh ïa u Conrad na ka bynta ka jingsdang ban pynlong da kane ka tamasa Shillong Literary, da kaba pynkynmaw ba katba u lah dep leit ha bun ki tamasa ba kum kine, hynrei ha kane tamasa ka thoh ka tar, ka rukom pynkhreh, ka jinglong ka Suiñbneng, ka mariang sawdong bad ka jinglong jong ki nongsngap ha kane ka tamasa, ka ïapher bak ly bak.
Ha kane ka jingïakren, u Conrad u la ong ba ka jingïohi jngai shadien jong kine ki tamasa ka long ban pynroi bun ki tamasa rynsan bapher bapher, pynroi ïa ki tamasa kum ka Cherry Blossom Festival khnang ban pyn thikna ban don kum kine ki tamasa man la u snem ban ïa kaba pynbeit ïa ki jingjia ba shu jia ryngkhat.
Da kaba pynpaw ka jingkmen halor ka jingïar jong ka Shillong Literary Festival, u la ong, “Ngi la sdang na iba rit.Mynta ngi la ïohi ba la nang ïar.Ka la kylla long ka jingjia katkum ka calendar; bad kaba kham kongsan, la bna ïa kane shabar ka Ri Khasi ruh.Bad da kaba ngi sdang ban pynlong ïa kane ka tamasa sha Delhi, kane kan sa bna lut sha kiwei pat ki ri ka pyrthei,” bynrap u Conrad da kaba ong, “Ngi kyrmen ba ha kine ki snem ban wan, kane ka tamasa kan sa nang ïar shuh shuh, ym tang ha India hynrei ha ka pyrthei baroh kawei.”
U Myntri Rangbah u la pynpaw ruh kumjuh ïa ka jingïohi jngai jong ka sorkar ha kaba ïadei bad ka jingroi ka jylla Meghalaya ha ka ban kamai jakpoh da jingdon sap jong ki ha bun rukom, kolshor jong ki nongseng kam lajong, ka jingban jur ha ka ri kynti ïa ki khlaw ki btap, ka jingroi ha ka pule puthi bad ka jing pynshong nongrim bad ka jingïar ka lad ban kamai jong kane ka jylla.
Ha ka jingkren pdiang sngewbha, u Dr. Vijay Kumar D., IAS, Commissioner & Secretary, Department of Tourism, Government of Meghalaya, u la ong ba ka Shillong Literary Festival ka la sdang kum ka rynsan ban leh sngewbha ïa ki khana, ka thoh ka tar, cinema, ka put ka tem bad ka jing ithuh ïa ka kolshor jong ka jylla Meghalaya bad ka thaiñ shatei lammihngi.
Da kaba batai shaphang ka jingïohi jngai shadien jong ka jingsdang kane ka tamasa ha New Delhi, u la pynkynmaw ba kane ka tamasa ka long ka jingtrei shitom ban lam ïa ka thoh ka tar bad ka jingriewspah ka kolshor ha jylla Meghalaya sha ka rynsan shabar Meghalaya.
Da kaba kren shaphang ka jingïar jong ka jing ithuh ïa ka kolshor jong ka Shillong, u la bynrap ba katba kane ka nongbah ka kylla rong syntiew kulab ha ka jingsdang ka cherry blossom ha u Naiwieng, la tip ruh ïa ka kum ka ktien ba paw nam, ka “Scotland of the East” ne ka ri ba ïa syriem bad ka ri Scotland kaba la kylla sha ka “Kyoto of the West”, ne ka ri jong ka thaiñ sepngi kaba la pyn donkam da u nongthoh ba la rangbah, u Vikram Seth ha ka por ba u leit ha kane ka tamasa ha u 2024.
Ha kane ka por ba plie ïa kane ka tamasa, la don ka jing pyni dur ïa ka dur ne ka maïan kano kano ka khyndew ne ka jaka jong kane ka thaiñ lam mihngi. Katba ki nongshna phlim ba pawnam, u Dominic Sangma bad u Pradip Kurbah, ha ka jingïakren bad ka nongthoh kot khubor bad nongïoh ïa ka khusnam Pulitzer Prize, ka Suparna Sharma, la kren halor ki jingïathuh khana kiba nang kiew, ki jingïakhun bad ka lad jong ki cinema kiba ka sdang mih bad roi na kane ka jaka.
Kine ki nongkren ki la Ïaroh ïa ka app ‘Hello Meghalaya’ kum kawei na ki app ba ïarap na ka bynta jong ki nongshna phlim shimet, da kaba pynshai ba ka long kum ka rynsan OTT kaba la pynïoh ïa ka jaka kaba kyrshan ban pynmih pisa bad pyni ïa ki phlim ha ka por, ban ïa kiwei ki rynsan kiba eh ban ïoh pyni ïa ki phlim.
Ha ka por noh phai sngi, la pyn kut da u tyngshop ka Bollywood, u Naseeruddin Shah uba la pyn hun ïa ki nongpeit lyngba ka poitri The Elephant and the Tragopan, kaba la thoh da u Vikram Seth na ka kot jong u, ka Beastly Tales from Here and There. U la pynbud ïa kine ki poitri lem bad ki kot ïathuh khana jong u James Thurber bad u la pule ïa ki saw tylli ki khana sha ki nongkyrshan ka thoh ka tar, kiba la donlang ha kane ka tamasa.
Ki kot ïathuh khana jong u Thurber kum ka “The bear who let it alone,” “The Tiger who would be king,” “The owl who was God” bad ka “The very proper gander,” ha shwa ki kot iathuh khana jong u Seth, u Shah u la kren shaphang ka mei mariang ba ka tyrwa bad ka jinglalot jong ki briew.
Ha kane ka tamasa, la don ruh ka jingpule na ka kot “Readings from Khasi and Garo Classics” kaba la thoh da ka Prof. Streamlet Dkhar ka jingpule na ka kot U Soso Tham’s Ki Sngi Barim u Hynñiewtrep bad ki kot ba la thoh da ka Kong Streamlet Dkhar, Na Thwei Pyrkhat U Longshuwa.
Katba u Dr. Crystal Cornelious D. Marak u la pyni ia ka kot ba la thoh da u D. S. Nengminza, ka Seokgimin Poetryrang bad ka Ku·bak-Ma·o Sanirang, ha kane kane ka dei shaphang ka jinglong ka jaka jong ka Ri Garo bad ki khanatang jong ki blei Goera bad Salgra. Kine ki kot ki long kum ka jingrakhe ïa ka jingriewspah ka nongkynti bad ka pateng jong ka ktien kane ka jylla.
Ha ka sngi ba ar jong kane ka tamasa, yn sa pyni halor ka phang jong ka thoh ka tar kane ka thaiñ lam mihngi, ka mariang, ka bam, ka jingpynkylla ïa ki ktien bad ka jingithuh lyngba ki jingïalang kum ka Shillong on a Plate bad Once Upon a Time ha ka Literature Festival. Ha kane ka jingïalang, yn sa don ki nongkren ba pawnam, kynthup ïa ka Shobhaa De, Maharani Priyadarshini Raje Scindia, Sanjoy Hazarika, Namita Gokhale, Patricia Mukhim bad kiwei kiwei.
Kane ka por janmiet ka la pynkut da ki jingput jingtem ka rwai ka siaw da ki nongrwai ba pawnam ba hap hapoh ka Chief Minister’s Meghalaya Grassroots Music Program (CM-MGMP), kaba la pyn kylla dur ïa katei ka jaka sha ka jingrakhe ïa ka put ka tem jong ka jylla Meghalaya, ka tara bad ka jingithuh ïa ka kolshor.