Hato kadei kaba shong aiñ mo ba ki nongshong shnong bym don aadhaar card kin duh noh ïa u khaw rashon?.
Ha ki khyndiat sngi ba ladep, ka sorkar jylla, ka la bthah ïa ka tnat sambam ban nym ai khaw rashon shuh ïa kito ki bym pynbiang ïa u e-KYC bad katei ka dei ïa kito ki bym don Aadhar number, ki bym don EPIC, ki bym don dur bad ki bym don ïa ki kot ki sla na ki Sirdar ne ki Rangbah Shnong; hynrei hangne, ka kot kaba donkam eh, ka dei ka Aadhar card.
Hynrei ban ïoh ïa u Aadhaar number ruh kam dei kaba suk, namar ba ka dei tang ïa kito kiba rung khah khah sha ki ophis jong ki Block ne ki ophis jong ki SDO bad ki Deputy Commissioner bad nangta, kaba kongsan eh hangne, kam dei ïa ka jingpoi sha kitei ki ophis, hynrei ban applai Aadhaar number, ki donkam shibun ki kot bad kawei na kitei ka dei ka sngi kha jong uto uba kwah ïa utei u Aadhaar card, nangta ka syrnot Rangbah Shnong nalor kiwei pat.
Haba peit ïa kitei ki dulir, lah ban ong, ba ka biang bha ïa kito kiba nang ba stad, kiba don pisa ban leh affidavit, kiba lait por ban wad ïa ki EPIC, ki pan card, ki birth certificate bad sa kiwei de ki jnit ki jnat; hynrei ïa kito kiba la 50,60 snem shaneng, lah lah ban ong, ba kiba la dei ki half century, kam long kaba suk ba kin pynbiang ïa kitei ki tum ki tam, namar ba ha ka por jong ki, ym ju don ba thoh sngi kha satia, namar ba ka dang dei ka juk kaba ka thoh ka pule, ka dang duna bha ha kylleng ka ri Khasi Jaiñtia.
Mynta ka sorkar jylla, ka ñion da ka jubor justi ban khang ban ai khaw rashon lane ban ai bam ban shet ïa kito ki bym don ïa kitei ki dulir, kum ïa u Aadhaar, lane ïa ki sngi kha jongki namar ba kim lah ban pynïasoh e-KYC bad katei ka dei ka jingleh beiñ kaba la jubor haduh katta katta, ha kaba ki kwah ban pynïap tyrsaw ïa kitei ki duk bad ki beij, kiba dei ki riew tymmen riewsan jong kane ka ri ba ieid jong ngi.
Ka sorkar jylla, lada ka kwah ban pyntreikam ïa u e-KYC, ka dei ban sdang shwa na ki kyrtong kiba ïaleh MP, ïaleh MLA ba ki dei ban don ïa ki syrnot sngi kha jong ki, jong ki kmie ki kpa jong ki bad jong ki mei ieid bad ki paieid jong ki bad da kajuh ka buit, kan ïaid sha ki nongtrei sorkar, ha kaba kin hap ban pynbiang ïa kito ki e-KYC lane ki syrnot sngi kha bad sngi ïap jong ki kmie ki kpa lane ki mei ieid bad ki paieid jong ki bad lada kan sdang shwa na kiba ïaleh elekshon bad kiba trei ophis, kumta kan jin da la long ka aiñ kaba dei ban ai jingïaroh.
Mynta ha kat kane ka kyrduh buiam lyer shet bad ka jingïaknieh kat shaba leit, hynrei sa ka jingpyndik ïa ki paidbah bad la ïohi, kumba kane kam dei ka ishu kaba rit, ban pynbun kam ekyc, la kumba pyndik ha por jong ka jingpynduh pisa lane demonetization bad kumjuh ha ka por jong ka khlam Covid.
Haba ka long kumne shano pat ki bym don ïa u Aadhaar card kin leit wad khaw ha kane ka juk kaba mynta lah donkam shisha ïa ka Sorkar jylla bad ka Sorkar Pdeng ba kin shim noh da kiwei ki lad ki lynti ban ïarap ïa ki nongshong shnong jong ka ri hi baroh kawei naba ym don satia kano kano ka aiñ kaba khang ïa ki nongshong shnong ba pura jong ka ri ba kin duh ïa u khaw rashon katba la ithuh ïa ki da ka riti synshar jong ka ri India hi baroh kawei.
Ka la don kawei ka seng kaba la pynpaw ïa ki jingbthah jong ka supreme court kaba ïathuh ba katkum ka aiñ ym lah satia ban pynduh noh ïa ka hok ki nongshong shnong jong ka ri khamtam eh ha kaba ïadei bad ka jingdonkam bad long kongsan ban ïoh ïa u khaw rashon ha ka ri baroh kawei bad ym hi ruh satia ban pynduh noh ïa kane ka hok.
Kumta lah donkam ïa ki nongshong shnong ba kidei ban bishar ïa kane ka jingshah pynbor ha ka Sorkar Pdeng watla kam don ka aiñ kaba teh pyrkhing ïa kine halor kane ka bynta.
Ha kaba ïadei bad kane ka bynta la ïohi bad shem ruh ba bun na ki jaka ne ki dukan sam khaw rashon ha ka jylla mynta ki la pyndonkam beit da ki kor ki bor kiba la bthah da ka sorkar ban khmih ïa ki kyrteng jong kiba ïoh jingmyntoi haba ïadei bad u khaw rashon khnang ba kan ym don kano kano ka jingbakla ha kaba ïadei bad kane ka kam bad la shem ruh ba ki nongshong shnong ki la bun kiba la khohreh ban pyndep lut ïa kine ki jingbthah tang na ka daw ka jingtieng ba ïoh kin duh noh ïa u khaw rashon.