Ka CMPS kan pynkiew shiphew shah ban shna synduk thep mar: Sarbananda
Delhi, Naitung 04: U mawmer ba kongsan na ka bynta ka kam duriaw bad ka kam shna tiar jong ka India, u Myntri Sorkar pdeng ba dei khmih ïa ka tnad Ports, Shipping and Waterways, u Sarbananda Sonowal, u la plie paidbah ha ka sngi Thohdieng ïa ka export-import (EXIM) shipping container kaba nyngkong kaba la shna ha India na ka bynta ka kompeni kit mar da ki lieng kaba heh ha ka pyrthei ka A.P. Moller-Maersk ha Maersk-CONCOR Inland Container Depot ha Dadri, Uttar Pradesh.
Kane ka dei u mawjam ka pyni ïa ka jingshimkhia ba radbah jong ka Sorkar India ban pynkylla ïa ka jingthmu Atmanirbhar Bharat, Make in India bad Maritime Amrit Kaal Vision 2047 jong u Myntri Rangbahduh ka ri u Narendra Modi sha ki jingmih kiba lah ban ïohi.
Kum ka dak jong ka jingshaniah kaba khlaiñ ha ka rukom shna container kaba dang mih ha ka ri India, ka Maersk ka la buh ruh ïa ka order na ka bynta 1,000 tylli ki container ba la shna da ka ri India bad ka DCM Shriram Group ha kane ka jingïalang.
Kane ka long ka dak jong ka jingsdang jong ka jingïatreilang ha ka kam khaïi kaba slem bha kaba la khmih lynti ba kan pynskhem ïa ka kyrdan jong ka India ha ka pyrthei ha kaba ïadei bad ka jingkyntiew ïa ki kam kiba ïadei bad ka duriaw.
Kane ka jingjop ka long hadien ka jingïakren jong u Myntri Rangbahduh ka Ri u Narendra Modi bad u Robert Maersk Uggla, u Chairman jong ka Supervisory Board jong ka A.P. Moller-Maersk, ha u Rymphang 2025, ha kaba u Myntri Rangbahduh u la pynshlur ïa ka kompani ba kan kyrshan ïa kane ka kam shna container ha India.
Hapoh khathynriew bnai, kata ka jingthmu ka la poi sha kaba jop ha ka jingpynmih kaba jop ïa ka container kit mar EXIM kaba nyngkong eh jong ka ri kaba la thied na kawei pat ka ri, kaba la shna da ka ri India, kaba pyni ïa ka jinglah jong ka Sorkar ban pynkylla ïa ka jingthmu ba kongsan sha ka jingpyntreikam ha ka por kaba biang.
Haba kren ha kane ka sngi, u Myntri ka sorkar pdeng u Sarbananda Sonowal u la ong, “Hapoh ka jingïalam ba don jingïohi jngai jong u Myntri Rangbahduh ba donburom u Narendra Modi, ka ri India ka kiew stet bha kum ka ri kaba lah ban shaniah ha ka kam shna tiar bad ka bor ha ka duriaw.
Ka jingpynmih ïa ka container EXIM kaba nyngkong jong ka India na ka bynta ki kompani pynkit mar lyngba ki duriaw ka long kum u mawmer ha ka jingïaid lynti jong ngi sha ka Atmannirbhar Bharat.
Ka pyni ïa ka jingshaniah kaba nangkiew jong ki karkhana jong ka pyrthei ha ka jinglah jong ka India ban shna tiar bad ka jingshimkhia jong ngi ban pynbiang ïa ki jingdon jingem kiba ïadei bad ka kam duriaw kiba katkum ka juk mynta.”
Ïa ka container kaba nyngkong eh kaba la shna da ka ri India la pynmih katkum ki kyndon ba la pdiang da ka pyrthei shaphang ka jingbha bad jingshngaiñ, kynthup ïa ki jingbthah jong ka ISO bad ka jingïateh jong ka pyrthei na ka International Convention for Safe Containers (CSC), kaba mut ba ki long kaba biang ban pyndonkam ha ka pyrthei.
U Myntri Sorkar Pdeng u la bynrap shuh shuh, “Kane ka jingjop ka pyni kumno ki jingthmu polisi jong ka Sorkar, ka jingïatreilang bad ki karkhana bad ka jingpyntreikam ha ka por kaba biang ki lah ban thaw ïa ki lad ki lynti kiba thymmai na ka bynta ka kam shna tiar, ka jingai kam, ka jingkyntiew ïa ki sap bad ka jinglah ban ïakhun ha ka pyrthei.
Ka Sorkar jong ngi ka dang ïai bteng ban pynkylla ïa man la ka jingthmu sha ka jingshisha hapoh ka por ba la buh katba ka tei ïa ki kam duriaw kiba khlaiñ bad kiba lah ban pynbiang dalade kaba kyrshan ïa ka jingkiew jong ka kum ka ri kaba paw ha ka kam khaïi pateng ha ka pyrthei.”
Kane ka ïahap ruh bad ka jingpyrshang jong ka Sorkar Modi ban kyntiew ïa ka jingshna tiar hapoh ka ri lyngba ki jingïarap jong ki polisi, kynthup ïa ka skhim Container Manufacturing Promotion Scheme (CMPS) kaba T 10,000 klur ba la pynbna ha ka mang tyngka 2026 jong ka sorkar pdeng na ka bynta ka jingshna tiar hapoh ka ri.
Kane ka sienjam la khmih lynti ban pynduna ïa ka jingshaniah jong ka India ha ki container kiba wan nabar, kan pynkhlaiñ ïa ka bor ban pynbiang ïa ki mar bad ka jingpynbiang bad kan thaw ïa ka rukom shna mar kaba lah ban ïakhun ha ka pyrthei.
Ka skhim ka thmu ruh ïa ka jingkyrshan jong ka Capex ban seng ïa ka jaka shna tiar kaba thymmai bad ban pynïar ïa ki jaka shna tiar ba la don lypa, ka jingkyrshan Opex ban pyndap ïa ka jingduna ha ka jinglut ha man ka container ban kyntiew ïa ka bor jong ka jingshna tiar hapoh ka ri ban ïakhun.
Ka thmu ruh ban kyntiew ïa ka jingkyrshan ïa ka kam wad bniah khnang ban kyntiew ïa ki jingwad bniah, ki jingpyrshang, ka jingpyntbit, bad ka jingkyntiew ïa ka bor treikam.
Haba kren shaphang ka jingthmu jong ka sorkar ban kyntiew ïa ka bor treikam, u Sonowal u la ong shuh shuh, “Ka skhim CMPS ka thmu ban kyntiew ïa ka bor shna tiar man la u snem da 10 shah haduh 7.5 lak TEU, ba la kyrshan lyngba ka jingïarap pisa, ki jingpynshlur ha ka jingtreikam, ka jingwad bniah, ka jingpyrshang bad ka jingkyntiew ïa ka teknoloji hapoh ka ri.
Kan wanrah ïa ka jinglong jingman kaba khlaiñ hapoh ka ri ha kaba iadei bad ka jingshna tiar, kan plié ïa ki lad ïoh kam, kan kyntiew ïa ka jingïasam ïa ki teknoloji bad pynkhlaiñ shibun ïa ka bor jong ka India ha kaba ïadei bad ka kam pynbiang mar.
Ka jingthmu ka long kaba shai, ban pynlong ïa ka India kaba lah ban shaniah halade ha ka jingshna ïa ki mar bad ban tei ïa ka ri jong ngi kum ka jaka shalan container ba bha sha ka pyrthei.”
Ka Sorkar ka kheiñ ïa une u mawjam kum ka jingsdang jong ka jingkylla kaba kham heh jong ka India ha ka kam shna ia ki tiar kiba pyndonkam ha ki kam duriaw. Da ka jingïashim bynta kaba nang kiew na ki kompeni pynkit mar da ki lieng ha ka pyrthei, ka jinglong jingman jong ka polisi kaba kyrshan bad ka jingkiew jong ka bor hapoh ka ri, ka India ka don ha ka kyrdan kaba biang bha ban long ka jaka ba kongsan ha ka pyrthei na ka bynta ban shna ïa ki container.
Ka Sorkar Modi ka la thaw ïa ki aiñ ba kongsan, kynthup ïa ka Merchant Shipping Act, 2025, ka Coastal Shipping Act, 2025 bad ka Indian Ports Act, 2025, katba ka wanrah ïa ki sienjamba digital ba wanrah jingkylla kum ka One Nation One Port Process (ONOP), ka Maritime Single Window bad e-Samudra ban pynsuk ia ka kam khaïi pateng. La kyrshan da ka Shipbuilding Financial Assistance Package kaba T.70,000 klur bad ka jingthmu ban wanrah ïa ka Bharat Container Shipping Line.
Da ka jingmih jong ka ri India kum ka ri kaba pawnam ha ka pyrthei ha kaba pyndonkam biang ïa ki lieng, lai tylli ki kad lieng jong ka ri India mynta ki don ha ki 30 kyrdan ba halor tam jong ka pyrthei ha ka Container Port Performance Index 2025, bad ki projek ba heh ban kyntiew ïa ki jingdon jingem kum ka Vadhavan Port.
Ka International Container Transshipment Port ha Galathea Bay, Tuna Tekra Container Terminal bad ka Outer Harbour Container Terminal kiba dang ïaid shaphrang, ka Sorkar ka dang ïai bteng ban tei ïa ka jinglong jingman kaba katkum ka juk mynta ban wanrah ïa ka jingkiew jong ka ïoh ka kot jong ka India bad ka bor ban ïakhun ha ka pyrthei.
Ha kane ka sngi la wan ïashim bynta lang da ka Her Excellency Marisa Gerards, Ambassador jong ka Hima Netherlands, Gopal Krishna Aggarwal ji, National Spokesperson BJP, Thomas Theeuwes, Managing Director, AP Moller Maersk, Ahmad Hasan, Sr Vice President, Maersk bad kiwei kiwei ki ophisar na ka tnat Ports, Shipping and Waterways, ki nongmihkhmat na ki kompani kiba iadei bad ki kam duriaw, Maersk, DCM Shriram Group, CONCOR bad kiwei kiwei kiba don bynta ha kine ki kam.