Pynrem ki paidbah ka Hima Langrin ïa u Syiem namar ka jingsynshar donbor

0

Mawkyrwat, Jylliew, 19: Ka Seng Samla ka Hima Langrin ha ryngkat ka jingdon lang ki longkmie longkpa ki la pynlong ïa ka jingïaid paidbah ban pynrem ïa u Syiem bad ban dawa ïa u Syiem Nangtei Syiemiong uba u dei Syiem ka Hima Langrin ba u dei ban hiar shuki noh na ka jinglong syiem namar ka jingsynshar bakla jong u ïa ka hima bad ïa kane la pynlong ha Shnong Kensohsan bad ha Phlangdiloiñ ki shnong kiba hap hapoh South West Khasi Hills District.
Ïa kane ka juh hi ka jingïaid paidbah, la pynlong ruh hapoh ka Shnong Phlangdiloiñ, South West Khasi Hills District ha kaba da ki spah ngut ki khmat shynrang bad ki ‘riew kynthei ki la ïa mih ryntih ban pynsngew biang ïa ka jingdawa ïa u Syiem Nangtei Syiemiong u syiem jong ka Hima Langrin ba u dei ban hiar shuki noh na ka jong long syiem namar ki kam synshar don bor jong u ïa ki khun ki hajar jong ka hima baroh kawei.
Ha kajuh ka por ki la dawa ruh na ka District Council ba ka dei ban weng noh ïa ka jinglong syiem jong u Nangtei Syiemiong bad lada ka District Council kam sngap ïa kane ka jingdawa jong u Paidbah jong ka Hima Langrin, ka Seng Samla Hima Langrin lem ki paidbah ka hima kan sa leh ïa kaba donkam. Kawei pat ka jingpynrem ïa u Syiem ka long namar ka jingthaw jong u Syiem Nangtei bad ki Myntri ïa ka Management Board kaba la ïalam bakla ïa u khun u hajar jong ka hima.
Ha ka kyrwoh khubor ba la phah da U bah P.S. Lyngdoh u ba dei u President ka Seng Samla Hima Langrin, South West Khasi Hills District u la ong ba kum ka kynhun ka lah dep kren da kaba shai ba ka kam don ka jingkyrshan syiem ne pyrshah syiem ïano ïano hynrei ka kynhun kan ym ailad ban pynkylla long jaka shimet ne private land ïa ka Hima Langrin ban pynmih ruh ar tylli ki bor synshar hapoh ka hima khasi ka long ka kam be-aiñ.
U lah pynpaw ruh ba kum ba long mynta, u syiem jong ka Hima Langrin u lah long kum u David Scott ha ka por ki Phareng bad ym don syiem shuh ne ym don syiem ban long kum u Tirot Sing ban ïeng skhem ïa ka khyndew ka shyiap ka hok long trai man trai bad u pynpaw ruh ba ka jingshna u syiem ïa ka Administration Rule 2010 ka long ban pynduh noh ïa ka hok ki khlieh shynrang 18 snem. Namarkata, hangne ka min ka jingkylli, “u Pa’iem Nangtei Syiem u dei uei ban pynkylla khongpong ïa ka riti synshar khadar ka hima haba um burom shuh wat ïa ka Act, ka Rule ba lah buh record naduh ka por ba long Deputy Commissioner, u Captian D. Harbert ha ki snem 1902-1903 ter ter???”
U bah P.S. Lyngdoh u la ong shuh shuh ba u la kynthoh ruh halor ka jingmih ar tylli ki bor synshar hapoh ka Hima Langrin ha kaba kane ka dei ka buit mynder bad ngim tip mano ba hikai ïa u Syiem, ki Myntri, ki Lyngdoh namar ha ka jingshisha ka jingsynshar mynder ka lah kut naduh 1947 ter ter hadien ba ki Phareng ki lah pynbna u syiem lait luit hapoh ka ri khasi.
Ym tang kata, kum ka kynhun ka la phah ruh ka kyrwoh sha ka District Council ka dei ban pynhiar shuki mardor bad lada kam sngap sa kiwei pat ki synjam ba tyngeh yn pyn-i ka Seng Samla ka Hima Langrin bad halor ka jingphah u Pa’iem Nangtei ïa ki khun samla ban leit sha Supreme Court ban ïaleh pyrshah ïa u lada ym pdiang ïa ka rukom treikam bad synshar dorbor jong u. Namarkata, u bah P.S. Lyngdoh, President ka Seng Samla ka Hima Langrin u lah kren da kaba shai ba yn ym treh da lei lei ruh ban leit shata namar kum ka Jaitbynriew ngi ka don ïa ka District Council ba long ka Tradition Authority jong ngi bad lada ka Traditional Authority bad ngin ïai burom ïa ka.
Ha kane ka jingïalang, da ki spah ngut ki paidbah naduh ki ki longkmie longkpa, ki khun samla, ki riew rangbah ryngkat ki nongïalam ka Seng Samla jong ka Hima Langrin ban pynrem ïa ka jingleh u syiem bad dawa syiem na ka KHADC bad shuwa ban sdang ka jingpynshai paidbah lah don da ka jingïaid paidbah ha Phlangdiloiñ, South West Khasi Hills District.

Leave A Reply

Your email address will not be published.