Haduh katno yn lah ban pynkylla ïa ka RP ka jingduh nong kan long ïa ki samla Khasi-Jaintia?
Shillong, Jylliew 18 : Haduh katno ka sorkar kan lah ban pynkylla thymmai ïa ka Reservation Policy ka long ka jingkylli kaba khraw kaba mih hakhmat eh namar ka jingdawa ka dei tang na ka liang ki nongïalam na Khasi bad Jaintia katba ki nongïalam na ri lum Garo ki sngap bad ki dawa ban pynneh kumjuh. Ka daw ka long ba ki sngewthuh ba lyngba kane kaba mynta ka jingïoh nong kan long ïa ki paid Garo.
Ym lah ban len baroh shi katta katba ym pat don ba ktah ïa kane ka mat baroh baroh dang iaklet, ka tyllong khubor ka ïathuh ba kiba ïoh jingmyntoi bun ki dei ki paid Khasi bad Jaiñtia la ka dei ha ka ïoh kam ïoh jam ne ka jingleit pule laiñ bapher bapher namar haba ki paid Garo kim poi sha ka thong ki ban ïoh rung kam ki dei ki samla Khasi bad Jaintia.
La ioh jingtip ki samla Khasi bad Jaintia ha ki por ba la dep ki dang ïoh bynta lehse haduh 20 % na ka bhah ki paid Garo bad kumba 10-15 % na ka General Category. Kumta lada kheiñ lang baroh nalor ka bhah ba 40 % ki samla Khasi bad Jaiñtia ki dang ïoh bhah haduh 70-75 % .
Hynrei naduh ba la wanrah ïa kane ka mat hapoh Assembly da u MLA ka North Shillong Constituency u bah Adelbert Nongrum ban pynkylla thymmai noh ïa ka Reservation Policy ki paralok Garo ki la kiew ïing lieh ïing saw bad ka ïing bishar ka la bthah ba dei ban pyntreikam noh da ka Roster System. Ka jingpyntreikam ïa kane mynta ka la ktah jur ïa ki khun samla namar ha ki jaka ba dang duna ki samla Garo la pynrung bun beit da ki samla Garo bad pynduna noh ïa ki samla Khasi bad Jaiñtia.
Namar kat kum ka Office Memerandum ba thymma ba la pynmih ha ka 14 tarik Jylliew 2023 la kren shai ba ka jingpyntreikam ïa ka Roster System kan long beit naduh kaba sdang ïa ka Reservation Policy kata naduh u snem 1972.
Katno phew snem kane kan ktah ïa ki samla Khasi bad Jaiñtia lada pyntreikam beit naduh ba sdang ym nangne shakhmat. Mynta kane ka kam ka la long thik kumba la pynwit ne leit tynruh ia ka skum u ngap Lwai. Une u jait kyieng lada don ba pynthut un mih na skum bad dait naphang khlem jingmap, kumjuh ruh ka Reservation Policy ka la long kum une u ngap namar ba la pynkhih mynta la ïohi ba ki Schedule Caste ruh ki dawa la ka jong ka bhah, ki paid Garo kiba sah hangne ha Khasi Hills ruh ki dawa ban ïoh bhah na kane ka polisi. Kumta ka sorkar kan pynhun shuh tang ïano bad kam long kaba suk ba kan pynduna shano shano ruh namar lada duna ïa ki paid Garo ruh ka jingïakhih ka la ap lypa lada pynbun ïa ki paid Khasi bad Jaintia lada kheiñ na ka jingbun paid, la sngewthuh shai kdar ba ki paid Garo ruh kin ym ailad ïa kane.
Kumta kan long ka kam kaba eh bha ïa ka Expert Committee ban shong bishar bniah ïa ka Reservation Policy namar ki hap ban wanrah da kata ka policy ka ban pynhun lut ïa baroh.