««|Pan Pulit pahara ka Congress, kyntait u Bah Mahendro ´a ka jingkynnoh u Bah Paul    ««|Naduh u Risaw yn sdang mih madan ki MLA ka Congress ban ´akhun na ka NPP    ««|Ngan ym hiar na ka shuki CEM bad ngan ym pyndem ha ka MPCC: Thombor    ««|Dawa ka KSU ban phah weng noh ´a ki Environmental Clearance tih Uranium    ««|Kyntu ka CBCI ´a u Narendra Modi ban tem ´a ka jingisih Khristan ha Jharkhand    ««|Lap ka Seng HYC Krang Area Unit ba pyntrei bakla ´a ka skhim u paidbah    ««|Nang mih shuh ki nongialam UDP ha Ranikor, ai jingkyrshan ´a u Martin Danggo    ««|Ka UDP Ranikor Cirle ka ´atylli mlon haduh mynta ha jing´alam u Bah Pius Marwei˝    ««|Aiti ka Maw´awet ´a ki nongpynklumar shnong    ««|Lehmon ki bar jylla ha ka Kha´i Pateng: RBYO


Pah ki Tynghen Jai˝tia tang ynda la jan kut ka por

H.H. Mohrmen

13 September, 2017

Shillong: Ka Jai˝tia kaba la don mynta ar bynta ka don hyn˝iew ngut ki MLA bad lai ngut ki dei ki MLA Kongkres bad saw ngut kiwei pat ki dei ki MLA shimet kiba la leit pyn´asnoh ´alade shaka seng Kongres kum ki associate member jong ka. Hynrei kaba phylla pat ka long baroh shi katta; kine ki nongmihkhmat na kane ka thai˝ kim ju kren hapoh assembly ne kim ju kham paw kyrteng lait na kaba long kongsan ha ki jing´alang ne kaba buh maw nongrim. Kane ka poi ha u pud ba la don ba kynthoh ba ka Jai˝tia kam don tynghung hapoh assembly.

Ka dei ka jingshisha ba ka thai˝ Jai˝tia ka shah ieih khunswet hala ki nong´alam ba wat ki MLA Kongkres kiba la bat ´a ka kam myntri bad symbud myntri rangbah ruh ym ju kham ´oh sngew satia ba kin kren shaphang ki jingduna lane ki jingdonkam jong ka thai˝. Ki MLA Kongkres kiba don ka bor ruh kim ju kren satia hapoh ka assembly lait na kaba jubab ´a ki jingkylli kiba la wan rah da ki khot ka liang pyrshah. Kumta ha kaba kut ym don satia ba kren naka bynta ki Jingdonkam ki thai˝ Jai˝tia hapoh assembly lane ha kino kino ki rynsan ruh.

Hynrei kha-ma-kha bad khru-ru-ru; haba la jan kut artad ka rta jong kane ka dorbar; ki katto katne ki MLA kila paw kyrteng ha ki kot khubor bad ka daw ka long tang ban jop biang sa shi sien. Ki arngut ki MLA Jai˝tia u Robinus Syngkong bad u Justine Dkhar ki la leit sha Delhi syndon ban pan tiket ban ´akhun ha ka ilekshon kaba wan na ka seng BJP. Hana kine ki ar ngut ki ´adait dor bad ki nong´alam ka BJP; ba kin ´akhun da ka tiket ka seng tang lada ka lah ban pynlait ´a ka jingkhang tih dew´ong. Bad kam long satia kaba phylla ba namar ba ka dei ka a´om ´adie ´athied; te ka BJP ruh lehse ka kular ban leh ´a kaba donkam.

Hynrei paidbah ki kylli ba, haba mynta ka BJP ka don ha ka bor ha Delhi kaei kaba khanglad ´a ka sorkar NDA ban leh ´a kaba donkam lada ka don shisha ka jingthmu ban pynlait noh ´a ka jingshalan ´a u dew´ong? Hato kam dei ka jingshisha ba ka NGT ka dei ka ´ingshari kaba laitluid kaba la thaw khnang tang na ka bynta ki mukotduma kiba ´a dei bad ka jingpynjulor ´a ka mariang? Hato kano kano ka sorkar ka lah ban pynbor ´a ka NGT ban ngeit ´a kaba ka sorkar ka hukum?

Kumba ka long mynta kiba bun ki nongshongshnong ha ki nongkyndong ha East Jai˝tia hills kila sdang ban phai biang sha ka rep ka riang bad ha ki jaka kiba ki briew ki i ba ka don ka lad ban kyntiew ´a ka kam jngohkai pyrthei ki briew kila sdang wad lad ban pynlong ia ki jaka jong ki kiba lah ban khring briew. Ka jingshisha hangne ka long ba ki briew kila ´ohi ba kim dei ban shaniah tang haka kam tih dew´ong namar ka lah ban kut ha kano kano ka por. Ki nongkyndong kin im dei tang lada kin trei shibun ki kam (multiple livelihood activities) kaba kynthup nalor ka rep ´a ka kam ri jingri bad kiwei kiwei. Kane ka dei ka jingshisha kaba la jia ha ki nongkyndong ha kylleng ka pyrthei bad hangne ruh kan long kumjuh, ba ym kum ki nongtrei sorkar ne nongtrei kam la jong; ki nongkyndong ki hap ban shaniah ha kiba bun ki lad kamai ban im ja.

Namar kata wat lada yn plie biang ´a ka jingtih dew´ong ruh ka dei ban long da rukom kaba yn pynthikna ba kan ym ktah eh ia ki um ki wah bad ka mariang kaba kersawdong sawkun khnang ba ka rep ka riang bad ka kam ri jingri ruh kan im. Lah ban leh ´a kane lada ka sorkar kan wan rah da ka polisi kaban khmih ba ka jingtih dew´ong kan long da ka rukom kaba duna ka jingktah ´a ka mariang.

Ka jingdawa ban pynlait biang ´a ka jingtih dew´ong khlem kano kano ka polisi ka ´asyriem ´a ka jing´athuhkhana shaphang u trai ka Radha ba kha phylleng ksiar. Namar ba u kwah ´oh shisien ´oh; u duh syndon ´a kaba dei ban ´oh bad haka juh ka por ka long kum u briew kiba kwah ban kheit soh ba soh ha u dieng da kaba pom syndon ´a u dieng na trai. Kaba mut hangne ka long ban ngi hap ban pyrkhat thymmai ´a ka rukom tihdew´ong khnang ba kan ym ktah ´a ka pateng kaban sa wan.

Ha kaba ´adei pat bad ki ar tynghung, tip ka BJP kan leh kumno ´a u ma Justine namar na Khliehriat ka seng kala pynshlur ´a ka kong Violet Lyngdoh MDC ba kan ´aid shakhmat ban ´akhun na ka tiket ka seng. Shuh shuh ka kong Violet ka dei kaba ha ´ing jong u ma Shibun Lyngdoh. Na Mowka´aw ruh u ma Bonie Bamon MLA barim ba la phet seng na ka NPP u don jingkyrmen ban ´aleh na ka BJP, kaba mut pyrshah ´a u Robinus Syngkon. Ka jingjied ka dei ka jong u paidbah; ngin hap ban ap bad khmih ´a kaei ka ban sa jia shakhmat.



Julor ki pynthor kba na ka jingsyllad ka um ba twa ka check dam

Nongstoi˝, Nailur 19: Da ki phew tylli ki pynthor kba ha Ladweitang ki la julor na ka jing syllad ka um bad tan khybdew ba twa ka check dam ha ka pynthor kba jong u bah Lostar Lyngkhoi na Maw´ong L...MORE

Kynnoh ka BJP ba pynhiar dor ka Congress ´a ka Politics ha Jylla

Shillong, Nailur 19: Ka Bharatiya Janata Party (BJP)-West Shillong Constituency hynne ka sngi kala kynnoh ba dei ka Sorkar Jylla ba ´alam da ka Congress kaba wanrah ´a ka jinghiar dor ka kam sai˝ hima...MORE

Pynrem jur ka UDP ia ki riew shim kabu

Shillong, Nailur, 19: Ka United Democratic Party 17- North Shillong Constituency bad UDP Shillong City ki la pynrem jur ´a ka jing leh riewkhlaw jong ki katto katne ki riewbymman da kaba kawang Petr...MORE

Pynrem u Bah Ardent ba kawang petrol bomb

Shillong: U Bah Ardent Basaiawmoit, President HSPDP ula pynrem jur halor ka jingshah kawang petrol bomb ka ´ing u Bah Paul Lyngdoh, MLA Shillong-West Constituency hynnin dang step phyrngab. Na ka lian...MORE

Skhem jingkyrshan ka HSPDP ´a ka UDP Mawlai

Shillong: Ka Seng HSPDP Mawlai, ka skhem ha ka jing´atreilang bad ka jingkyrshan ´a u kyrtong ka UDP na Mawlai, u Bah Embhah Syiemlieh.
U Bah Elmer War, President ka HSPDP Mawlai Circle, u la ...MORE

Yn pynkhuid ka Sei˝raij ´a ka wah Myntdu

Shillong, Nailur 19 : Ka Sei˝raij Jowai da ka jingsngew khia mynsiem halor ka jinglong jingman jongka Wah Myntdu kaba dei ka wah ba tawiar takan bad da- ker ´a kiba shong ba sah ha Jowai da kaba bsa U...MORE

Pynrem ka RBYF bad JYF ba shah kawang petrol bom ka ´ing u MLA

Nongpoh, Nailur, 19: Ki ar tylli ki Seng Bhalang ka jylla kiba kynthup ´a ka Ri Bhoi Youth Federation bad ka Jaintia Youth Federation mynta ka sngi ki la mih ban pynrem jur halor ka jingshah kawang p...MORE

Yn ai jingsumar khmat ei ki Seng Longkmie jong ka JSTMM Shg

Shillong, Nailur :Ki Seng Longkmie jong ka Shri Jain Swetamber, Terapanth Mahila Mandal, Shillong, ha ryngkat ka jingiatreilang bad ka Bansara Eye Care Centre, Shillong, kin pynlong ka jingai jingsuma...MORE

23 tarik mynta u bnai ka jing jied Rangbah Shnong ha Malki

Shillong, Nailur :Ka Election Committee jong ka Dorbar Shnong Malki ka pyntip baka jingjied ´aki Rangbah Shnong Malki kan long ha ka 23 tarik mynta u bnai, kata ha kane ka sngi saitjai˝ ka ban wan ka ...MORE

Yn pynlong jing´alang paidbah ka HYC ha Umdohlun

Mawkyrwat, Nailur :Ka Hyn˝iewtrep Youths' Council (HYC) jong ka Umdohlun Circle ryngkat ka HYC Seng Kmie kan sa pynlong ´a ka jing´alang paidbah ban pynshai na ka bynta ka Save Hyn˝iewtrep Mission ba...MORE

Da ka jingsumar khmat ei pynlong ka ophis u SP ka Mawkyrwat

Mawkyrwat, Nailur : Kum shibynta ban ai jing´arap na ka bynta ki nong˝iah kali (Tourist Commercial Driver) kiba don ha Mawkyrwat na ka liang ka ophis u Superintendent of Police Mawkyrwat ha ryngkat ka...MORE